فهرست مندرجات روزنامه اعتماد ملي، شماره 69 ، 9/2/85 ، صفحه 11   


نگاهي به مجموعه تلويزيوني «پرستاران » ؛
آموزه هاي مثبت

نويسنده: محمد بندرعباسي

در مراحل ساخت و توليد هر برنامه تلويزيوني خصوصا سريال ها چند گزينه اصلي وجود دارد. مهمترين اين گزينه ها، تاثير مثبت در افكار عمومي مخاطبان ، آموزش موارد و مسائلي كه مخاطبان از آن اطلاع و آگاهي كمتري دارند، ايجاد تغيير ديدگاه ها و جايگزيني ديدگاه هاي نوين و... است كه در اين مطلب برآنيم وجود برخي از اين موارد را در سريال «پرستاران » بررسي كنيم .
    تاثير مثبت در افكار عمومي مخاطبان
     هرچند سال هاست مردم كشورمان در هر موردي افكار خوب و مثبتي پيدا كرده اند، اما اين تاثير و روند مثبت شدن آن توسط رسانه اي مثل تلويزيون تثبيت و تحكيم خواهد شد. نام اوليه به معني قديسان است . اين نام كه عنوان سريال نيز هست ، از لحاظ ساختاري و محتوايي پرستاران را فرشتگان سپيد جامه اي معرفي مي كند كه هركدام علاوه بر مشخصات ظاهري هر پرستار، وجوه بارز انساني نيز دارند. اين مشخصات مجموعه هاي كاري چنين محدودي مثل پرسنل يك بخش را به خوبي معرفي كرده و آنها را انسان هايي فداكار، ايثارگر و از خودگذشته معرفي مي كند تا تاثير مثبتي در افكار و عقايد مردم ، خاصه مخاطبان سريال داشته باشد. آموزش موارد و مسائلي كه مخاطبان از آن بي اطلاع اند.
    اگر بيننده سريال باشيد، حتما بعد از گذشت چند قسمت قدري اطلاعات عمومي شما خصوصا در مورد مسائل اورژانس ارتقا يافته است . اين مهم هرگز در سريال به صورت مستقيم وجود ندارد،اما در داستان پردازي و شكل روايت به گونه اي است كه نمايش معرفي اين مسائل در پس زمينه به صورت كامل هست . افزون بر اين مباحث رفتارها و گفتارهايي كه توسط پرسنل بخش با بيماران و سالمندان انجام مي گيرد، توصيه خوبي است . درك شخصيتي و موقعيتي كه بارها و بارها در قسمت هاي مختلف سريال شاهد هستيم ، افراد را از لحاظ شخصيت هاي متفاوت در موقعيت هاي بسيار خا قرار مي دهد تا پرستاران همواره انعكاس رفتاري مناسبي داشته باشند. از سوي ديگر نمايش پرسنل بخش و بيمارستان به مثابه خانواده اي بزرگ كه در هر موردي شريك و شبيه هم هستند، حركت موفقي از كار درآمده است . در يك نگاه كلي از اين مبحث مي توان گفت مواردي كه سريال در بعد آموزشي مطرح كرده براي همه مخاطبان مناسب است ، چرا كه آنان در مقام بيمار، افراد سالم و حق پرستاران ، آموزه هاي مثبتي را خواهند آموخت .
    
    ايجاد تغيير ديدگاه ها و جايگزيني ديدگاه هاي جديد
    از ديگر مباحث مطرح شده و مقبول سريال «پرستاران » تغيير ديدگاه ها است . علاوه بر موارد مربوط به شغل پرستاري و قداست آن كه سال هاست جامعه ايراني به آن پي برده )شوكران !(، اين برنامه در ديد مخاطبان كم سن و سال اثر خوبي داشته است . فرزندان و كودكاني كه از دكتر و پرستار فقط درد و آمپول را تداعي مي كنند، از تماشاي اين سريال لذت مي برند، چرا كه با تصاوير چشم نواز و به كارگيري رنگ هاي روشن خصوصا سفيد تعريف جديدي از دكتر و پرستار داده اند.
    الف ( اين ماجراها و روند موجود در اثر ظاهرا در كشور استراليا مي گذرد؛ در تيتراژ هم مي بينيم كه گوياي همين مساله است ، اما رفته رفته جغرافياي خلاقه اي براي خود تعريف كند تا بدين وسيله پا را از مرزهاي كشور يا قاره اش فراتر ببرد. اينكه مي توان قرينه هاي شخصيتي و روايتي از سريال را در هر كجاي دنيا مشاهده كرد، سهم بسزايي در تاثيرگذاري و باورپذيري مخاطبان داشته است .
    ب ( لوكيشن محدود و كاراكترهاي ثابت و اندك توانسته اند مخاطب را در جايگاهي قرار دهند كه سريال و عوامل مي خواسته اند. اين لوكيشن محدود و اندك بستر مناسبي را براي بازيگران فراهم كرده تا به خوبي به درك صحيح و مناسبي از نقش ها برسند.
    رفتارهاي پرسنل بخش و بيماران كه همگي بازيگرند، بسيار طبيعي جلوه مي كند.
    ج ( ابداع و نوآوري كه همواره در سينما و تلويزيون مقبول بوده است ، در اين سريال به وضوح وجود دارد. اين حركت نيز از دلايل بسيار مهم و موثر در موفقيت اثر است . به طور كلي ساخت چندين و چند قسمت برنامه در يك بيمارستان و پرداخت اينگونه به مسائل همه افراد بخش تاكنون يا انجام نشده يا اگر انجام شده در اين سطح نبوده است .
    د( شيوه فيلمبرداري با رنگ هايي كه در هر نما چيده شده اند، توانسته است بيننده تلويزيوني را به ملاحت تصويري برساند. اگر دقت كرده باشيد افزون بر مورد رنگ ها كه ذكر آن رفت ، حركت دوربين نيز در طول روايت تغيير مي كند. كات هاي تند و سريع كه بستگي تام و تمام به ماجراي هر داستان دارد و متناسب با وقايعي كه در حال وقوع است ، انجام مي گيرد.
    دوربين هم گاه با بهره گرفتن از تكنيك «دوربين سردست » تبديل به كاراكتري حي و حاضر مي شود. اين كاراكتر كاملا زنده ، مخاطب را حتي در قاب كوچك تلويزيون خانه اش با پرستاران همراه مي كند و او را به بخش مي برد. به همين دليل مخاطب اين بخش از بيمارستان را مي پسندد، چرا كه خود را همراه يا همكار يك تيم موفق و حرفه اي پزشكي ، پرستاري و تلويزيوني مي بيند. اين نوع روايت داستاني و تصويري هيچ جايي براي زياده گويي و پرداخت به مسائل فرعي و حاشيه اي نخواهد گذاشت . البته در آخر لازم است نقش دوبله و حذف بعضي صحنه هاي فجيع را كه توسط تلويزيون ايران انجام شده قدر بنهيم ، چرا كه دوبله موفق و روان توانسته نسبت ها را اصلاح كند و همه دوستان را در چارچوب مثبت و مقبولي قرار دهد تا خداي ناكرده كسي فكر بد نكند. سانسور نيز در حذف موارد و صحنه هايي كه موقعيت هاي فجيع را به تصوير درآورده است ، بيش از هر چيز موفق بوده است . اين صحنه هاي فجيع هم موارد تصادف و بمب گذاري يا هر برخورد ديگر منجر به زخمي شدن را شامل مي شود و هم صحنه هايي كه افرادي خوشحال مي شوند يا احساسات آنها دچار غليان مي شوند و...
    يك جمع بندي كلي به ما مي آموزد تيم حرفه اي تلويزيوني سازنده سريال «پرستاران » در كشور ما دچار يك تيم حرفه اي تلويزيوني از نوع شبكه اولي شده تا بهتر در ذهن و خاطر مخاطب ايراني اثر كند.