ام اس چیست ؟

تصلب مضاعف بافت یکی از شایع ترین بیماریهای سیستم مرکزی عصب(مغز و نخاع ) می باشد.غلاف عصب Myelin نوعی چربی است که عصب ها را عایق کرده و آنها را مجزا می نماید یعنی به صورت عایق سیم الکتریکی عمل می کند و به عصب اجازه می دهد تا ضربه و تکانه ها را انتقال دهند. سرعت و بازدهی که این تکانه ها و ضربات انتقال داده می شوند ، اجازه می دهد حرکات هماهنگ و سریع با کمی تلاش ارادی انجام شود.

در تصلب بافت ، فقدان غلاف عصب با اختلالات عصب ها برای انتقال ضربه های الکتریکی به مغز و از مغز همراهی می شود که در این صورت بسیاری از نشانه های ام اس ایجاد می شود. محل هایی که غلاف عصب از بین می رود ( پلاک ها و زخم ها ) به صورت جاهای سفت شده (زخم ) در می آیند .در سفت شدگی مضاعف بافت ، جای زخم ها در زمان های مختلف و جاهای گوناگون مغز و نخاع ایجاد می شود. معنای لغوی سفت شدگی و تصلب بافت ، زخم های متعدد می باشد.

● علل ام اس چیست؟

دلیل تصلب و سفت شدگی بافتها تاکنون مشخص نشده است . اما محققان زیادی با دقت زیاد در سراسر جهان در مورد این معمای پیچیده کار کرده اند. آسیبی که غلاف عصبی در بیماری ام اس می بیند ناشی از پاسخ ناهنجار سیستم ایمنی بدن می باشد که به طور عادی در مقابل تهاجم جاندارانی مثل باکتریها و ویروس ها از بدن ، دفاع می کنند.

بسیاری از ویژگیهای ام اس مانند بیماریهای سیستم ایمنی بدن می باشد که در این بیمارِیها، بدن به سلولها و بافتهای خود آسیب می رساند و در ام اس غلاف عصبی آسیب میبیند.

محققان تا کنون متوجه نشده اند چه چیزی سیستم ایمنی بدن را ، فعال می سازد و موجب آسیب غلاف عصبی می شود، اما به نظر می رسد وجود عوامل مختلفی باعث این پدیده می شود.

یک تئوری این است ، ممکن است ویروسی در بدن کمین کرده و نقش اصلی را در توسعه این بیماری و مختل کردن سیستم ایمنی بدن دارد یا بطور غیرمستقیم ، جریان و عملکرد خودکار سیستم ایمنی را به هم می زند.

بررسی های مختلف و زیادی برای شناسایی ویروس ام اس انجام شد . احتمال می رفت که ویروسی نباشد اما ویروس معمولی مثل ویروس سرخک و تبخال ممکن است همچون ماشه ایی ام اس را فعال کند.

این ماشه گلبولهای سفید رگهایی که به داخل مغز می روند را فعال کرده و در مکانیزم دفاعی مغز اختلال ایجاد می کند. در داخل مغز این سلولها قسمتهای دیگر سیستم ایمنی بدن را فعال می سازد که غلاف عصبی آسیب دیده و از بین می رود.

● چه کسانی مبتلا به ام اس می شوند؟

خانمها به نسبت بیشتر از مردان مستعد این تصلب بافتی می باشند. ام اس اغلب ۵۰ درصد در خانمها بیش از مردان رخ می دهد. (۳ زن در مقابل ۲ مرد)تصلب بافتی بیماری بزرگسالان جوان میباشد میانگین شروع بیماری ، سن ۲۹ تا ۳۳ سال می باشد اما به طور گسترده تر تقریبا از ۱۰ ۵۹ سالگی می باشد.

● انواع ام اس

چگونگی ام اس غیر قابل پیش بینی است. بعضی ها ، کمی تحت تاثیر قرار می گیرند، در صورتیکه برخی دیگر پیشرفت سریعتری دارند و تا حد ناتوانی کامل پیش می روند و بیشتر بیمارها در بین این دو حد قرار می گیرند .اگرچه بعضی از اشخاص با برخی از نشانه های ام اس مواجه می شوند ، بخشی از ویژگیهای انواع این بیماری به عبارت ذیل می باشد:

● ام اس بازگشتی (عود کننده)

Relapsing Remitting MS

در این نوع از ام اس که بازگشت های غیرقابل پیش بینی شده ایی است در طی آن ممکن است علائم جدیدی ظاهر شود یا علایمی که از بین رفته بودند تشدید یابند و ممکن است مدتهای مدیدی بطول انجامد که این بهبود جزیی یا کلی می تواند باشد. در این صورت ممکن است بیماری چند ماه یا چند سال غیر فعال باقی بماند . آمار تخمین زده شده :۲۵ %

● ام اس خوش خیم

Benign MS

بعد از بهبودی کامل پس از یکی ، دوبار حمله در این نوع از ام اس به مرور زمان وضعیت فرد بیمار بدتر نمی شود و ناتوانی موقت وجود ندارد. ام اس خوش خیم ، در ابتدا در گروه ام اس بازگشتی قرار می گیرد و بعد از به جاگذاشتن کمترین صدمه و از کارافتادگی طی ۱۰ ۱۵ سال پس از حمله ، شناخته می شود.ام اس خوش خیم با اثرات کمی در حمله مواجه می شود.(وابسته به مرکز حسی) آمار تخمین زده شده:۲۰ %

● ام اس ثانویه پیشرونده

Secondary Progressive MS

برای بعضی از افراد که در ابتدا با ام اس بازگشتی مواجه می شوند روند ناتوانی ، بیماری تدریجاً با شدت بیشتری برمی گردد. آمار تخمین زده شده : ۴۰%

● ام اس مقدماتی پیشرونده

Primary Progressive MS

این نوع از ام اس با حملات نامشخص ، حمله آرام ، تدریجی و پیوسته بدتر شدن علایم شناخته می شود. در بعضی از مواقع مجموع این علایم و ناتوانی ها ممکن است قطع شده و ازبین برود و در برخی موارد ممکن است ماهها و سالها بطول انجامد. آمار تخمین زده شده: ۱۵%

● دوره ام اس

پیشگویی دقیق مرحله ام اس برای هر شخصی مشکل است اما پس از گذشت ۵ سال نخست، چگونگی ادامه بیماری در فرد مشخص خواهد شد. این بستگی به مرحله بیماری در طی نوع بیماری است . (بطورمثال، ام اس پیشرونده، ام اس برگشتی ) میزان ناتوانی در طی ۵ تا ۱۰ سال ، پیش بینی کننده مطمئنی برای مرحله بیماری می باشد. اگرچه بی ثباتی های متعددی در این زمینه موجود است:

درصد زیادی از بیماران ام اس ، شدیداً تحت تاثیر ام اس قرار نمی گیرند و به زندگی معمول و طبیعی خود ادامه می دهند . (تقریباً ۴۰% )

گروه عمده ایی از بیماران پس از طی دوره زمانی، بعد از چند سال بیماری پیشرفت کرده و به ام اس بازگشتی و عود کننده تبدیل می شود.(۴۰%) جنس و سنّی که حمله آغاز می شود همواره می تواند مشخص کننده مرحله بیماری باشد.

بعضی از تحقیقات نشان می دهد که جوانانی که زیر ۱۶ سال دچار حمله شوند در اثر پیش بینی جریان مرض سریعتر بهبود می یابند. اما این علم باید بتواند به بزرگسالان جوان که بین سنین ۲۰تا ۳۰ سال دچار ام اس می شوند و ممکن است در پی آن با عجز و ناتوانی اساسی روبرو شوند و شاید در ۱۰ ۱۵ سال نخست، پیشرفت بیماری ، آرام باشد کمک کند ، تا نسبتا کمتر صدمه ببیند.

تحقیقات دیگر نشان می دهد شروع بیماری در سنین بالاتر(مثلاً بالای ۵۵ سال) مخصوصاً در مردان ممکن است مراحل پیشرفته تری از بیماری را نمایان سازد.

پیش بینی معالجه و درمان ام اس ، دلگرمی برای کسانی است که بتازگی تشخیص داده شده که دچار ام اس می باشند .داروهایی همچون interferon beta ممکن است درمان کسانی که دچار ام اس بازگشتی هستند، باشد. interferon beta ممکن است پیشرفت ناتوانی و از کارافتادگی را آرام کند یا موجب کاهش شدت و بدتر شدن بیماری شود.

دراین مرحله مشخص نشده که آیا interferon beta اثری روی ام اس مقدماتی پیشرونده دارد یا خیر؟ تحقیقاتی که در حال حاضر بر روی ام اس انجام می شود امید می دهد ، درمانی که مربوط به مراحل و پیشرفت ام اس باشد ، حتی اگر بیماری را بطور کامل درمان نکند ، در آینده نزدیک دست یافتنی است.

باید خاطر نشان شویم بسیاری از مردمی که به ام اس مبتلا هستند با ناتوانی هایی مثل : خستگی کوفتگی، لنگیدن ، مشکلات مثانه به زندگی ادامه می دهند. اگرچه ممکن است ۱۵% بیماران ام اس بشدت ناتوان شوند و تمام مدت از ویلچر استفاده کنند ، امید زندگی ، برای آنان بدیهی است .

● تشخیص ام اس

برخلاف بیماریهای دیگرآزمایشی مبنی برمثبت یا منفی بودن برای بیماری ام اس و آزمایشی با نتیجه قطعی که به دکترها برای تشخیص بیماری کمک کند ، موجود نیست.

این مطلب نشانگر این است که سرانجام دکترها با مشاهده برخی از نشانه ها و علایم بیماری و رد کردن احتمالات دیگر ام اس را تشخیص می دهند و آن را تشخیص بالینی می نامند.

● مشکلات تشخیص

متاسفانه برای حدوداً ۱۰الی ۱۵ درصد از مردم حتی پس از انجام برخی از آزمایشات ، تشخیص قطعی امکان پذیر نیست. اگرچه ممکن است با رد کردن خیلی از علل مهم نشانه های انواع ام اس و بیشتر مواقع با کمک آزمایشات متناوب و مشاهده تغییرات وضعیت فرد ، تشخیص در اکثر حالات میسر می شود.

● معیار جدید تشخیص ام اس

MSIF انجمن علمی و بهداشت جهانی ،معیار جدید تشخیص ام اس را تنظیم کرده تا در تشخیص ام اس و وضعیتهای دیگری که با علایم مشابه ظاهر می شوند به متخصصان طب کمک کند. در معیار جدید ، نتایج اسکن ام آرآی اگر تنها یک فقره از نشانه ها را داشته باشد تشخیص ام اس را میسر می سازد. وقتی از معیار جدید استفاده می شود مبتلا بودن فرد به ام اس ، احتمال ام اس یا عدم ام اس تشخیص داده می شود .

● تشخیص بالینی

در اوایل ممکن است ام اس به صورت علایم مبهم ظاهر شود که در طی زمان گاه و بیگاه نمایان شود و گاهی می تواند به صورت تعدادی از علایم پزشکی نمایان شود.

علایم نامریی و غیرعینی برای توضیح به دکترها و متخصصان مشکل است و در مراحل اولیه تشخیص ، مواجه شدن با رفتار نامهربانانه برای بیماران ام اس معمول و بدیهی است .

حتی وقتی در فرد علایمی از نوعی ام اس مشاهده می شود، قبل از اینکه دکتر یا متخصص اعصاب به طور بالینی ام اس را بطور قطعی تشخیص دهد ، آن علایم باید با معیار از قبل مشخص شده مطابقت کند. این معیارها عبارتند:

دو محل مختلف سیستم مرکزی عصب تحت تاثیر قرار می گیرد و این اثرات حداقل در دو وهله مجزا در یک ماه روی می دهد به همین دلیل فرد در تیررس حمله ام اس قرار می گیرد.

اگرچه ممکن است در ملاقات اولیه با متخصص اعصاب، بیماری ام اس تشخیص داده شود همچنین احتمال دارد تشخیص مبهم باشد و فرد برای آزمایشات بیشتر فرستاده شود. چه می توان کرد؟

سفت شدگی مضاعف، بیماری است که در بنیان زندگی بیمار قرار می گیرد و بقیه عمر با فرد همراه است. اگر بیمار، فقط کمی دچار ناتوانی فیزیکی شود یا از لحاظ ظاهری مشکلی نداشته باشد روال عادی زندگی هرگز تغییر نخواهد کرد. با اینحال آگاهی به داشتن مرض و معنای بالقوه آن برای فرد بیمار واطرافیان بسیار سنگین و سخت است. همه اینها بستگی به علایمی که بیمار حس می کند، دارد . علایم می تواند مکرراً تکرار شود یا در زمان هایمختلف ظاهر شود.اغلب سختی این علایم نشان می دهد که ام اس تا چه حد زندگی بیمار را تحت تاثیر قرار خواهد داد.

بیشتر مبتلایان ام اس می گویند ، بیشتر از گذشته باید برای زندگی خود برنامه ریزی کنند و برخی از فعالیت ها و کارها را تغییر دهند. اگر خستگی و کوفتگی برایشان مشکل ایجاد می کند ، چند استراحت کوتاه مدت در روز به فرد اجازه می دهد برنامه معمول خود را هرچند ، کمی آرامتر از سابق انجام دهد.

● ورزش

فیزیوتراپی و ورزش های مکرر می تواند برای نگهداری بدن در وضعیت مناسب کمک کند. برای بیمار و دکتر معالج مهم است که بدانند چه درمان وچه برنامه ورزشی مفید خواهد بود. فرد مبتلا می تواند در برنامه خود فیزیوتراپی را بطور منظم بگنجاند یا در منزل ورزشهای خاصی را انجام دهد. تعدادی فعالیت های دیگری منجمله شنا ، یوگا و اسب سواری را کمک بزرگی می دانند. هر ورزش و تمرینی که بیمار از آن لذت ببرد و براحتی انجام دهد ، مفید خواهد بود.از این گذشته برای داشتن عضلات سفت و رهایی از تنش و تمدد اعصاب ، ورزش کمک بزرگی است.

● رژیم

سالیان متمادی رژیم های مختلفی برای ام اس بدون دلایل مشخص و بدون کمک به درمان فقط برای بیماری پیشنهاد شده است. هرچند ، برخی از رژیم های ارائه شده باهم تناقض دارند ولی این حس را ایجاد می کنند که رژیم متعادل تغذیه باید متضمن ویتامین ها و مواد معدنی مورد نیاز بدن باشد. برخی از مردم به این نتیجه رسیده اند، رژیمی که چربی حیوانی آن کم باشد و چربی اشباع نشده آن زیاد باشد برایشان مفید و خوب است .

● طرح ریزی برای شغل

ممکن است با گذشت زمان ، ام اس موجب ازکارافتادگی فیزیکی و ادراکی شود و چنین تغییراتی شرایطی را ایجاد می کند که بیمار بالاجبار شغل سابقش را سبکتر نماید. اگر شغل فرد با کارهای فیزیکی طاقت فرسا مرتبط است باید به فکر شغل دیگری باشد یا کارهای فیزیکی اش را به حداقل برساند. کارهایی که بدون تحرک (بصورت نشسته) انجام می شود برای حرکات فیزیکی عمدتا محدودیتی بوجود نمی آید و فرد می تواند همچنان سالیان درازی بکار خود ادامه دهد.

● تغییرات خانواده

یکی از عمده ترین مشکلاتی که پس از تشخیص ام اس برای زوجین متاهل بوجود می آید و باید با آن کنار بیایند، تغییرات در وظایف هرکدام از آنها می باشد. آنها به احتمالاتی که در آینده پیش می آید باید با یکدیگر همفکری کنند. یک خانواده با دو درآمد باید بتواند با یک درآمد کنار بیاید. یکی از زوجین باید مسئولیت و دوندگی بیشتری را در خانه و مراقبت از فرزندان به عهده بگیرد. بحث و گفتگو ، کلیدی است که موجب می شود تغییرات پیش آمده با موفقیت پشت سر گذاشته شود

ام اس ، چگونه شروع می‌شود؟

 

بیماری ام‌اس یک بیماری خودایمنی است که در آن تخریب غلاف چربی اعصاب باعث اختلال کارکرد آنها و بروز علائم گوناگون می‌شود.

بیماران مبتلا به اسکلروز متعدد یا ام‌اس (MS) ممکن است دچار انواع گوناگونی از ناتوانی‌ها شوند. در حالی‌که بیماری پایانه‌های عصبی در مغز، نخاع و حتی چشم‌ها را هدف قرار می‌دهد، ‌علائم متفاوتی بروز می‌کند.

 

پزشکان اطمینان ندارند که علت دقیق ام‌اس چیست یا چه عواملی یک فرد را بیشتر از دیگری در معرض این بیماری قرار می‌دهد.اماعلائم ام‌اس فراوان و متفاوت است و به این بستگی دارد که کدام قسمت دستگاه عصبی مورد حمله بیماری قرار گیرد.

یک بیمار ام‌اس ممکن است در راه‌رفتن کمی دچار اشکال شود، در حالی‌که دیگری ممکن است کاملا به صندلی چرخدار وابسته شود. یک بیمار ممکن است دچار ضعف شدید بدنی شود، در حالی‌که دیگری ممکن است دچار محوشدن بینایی یا دوبینی شود و بیمار دیگر ممکن است اشکال در سخن‌گفتن، سفتی عضلات، لرزش و اختلال در کنترل مثانه پیدا کند.

بسیاری از این علائم نیز آن دسته از شکایات فرد هستند که دیگران نمی‌توانند آنها را ببینند؛ از درد و ضعف شدید گرفته تا اشکالات حافظه. اسکلروز متعدد را یک بیماری خودایمنی می‌شمارند، زیرا دستگاه ایمنی بدن به دستگاه عصبی مرکزی (مغز و نخاع) خود فرد حمله می‌کند.

رشته‌های عصبی در دستگاه عصبی مرکزی با بافت چربی به نام میلین احاطه و حفاظت می‌شوندکه به هدایت تکانه‌های الکتریکی پیام‌رسان کمک می‌کنند. در مبتلایان به ام‌اس میلین در نواحی متعددی تخریب می‌شود و بافت جوشگاهی که به جای می‌‌ماند را اسکلروز می‌نامند. گاهی خود رشته عصبی نیز آسیب می‌بیند.

هنگامی که میلین یا رشته عصبی آسیب می‌بیند یا تخریب می‌شود، توانایی اعصاب برای هدایت تکانه‌های الکتریکی از اندام به سوی مغز و بالعکس مختل می‌شود و به این ترتیب است که علائم ام‌اس بروز می‌کند. اغلب افراد مبتلا به ام‌اس در بین سنین 20 تا 50 تشخیص داده می‌شوند، و این بیماری زنان را دوبرابر بیش از مردان گرفتار می‌کند. تعداد مبتلایان به ام‌اس در سراسر جهان حدود 5/2 میلیون نفر تخمین زده می‌شود.

علت دقیق ام‌اس نامعلوم است، اما دانشمندان تصور می‌کنند ترکیبی از عوامل محیطی و ژنتیک در آن دخیل باشد. استعدادی ژنتیک برای این بیماری در فرد وجود دارد و بعد عاملی محیطی به آن اضافه می‌شود؛ مثلا فرد در معرض ماده خاصی قرار می‌گیرد که دستگاه ایمنی را تحریک می‌کند، اما دستگاه ایمنی به اشتباه به جای مهاجم خارجی به‌خود اجزای بدن حمله می‌کند.

سال‌گذشته کشف ژن دومی که با ام‌اس ارتباط دارد - که پیشرفتی عمده شمرده شد- این امید را برای پژوهشگران ایجاد کرد که به درمان‌هایی مفید و نهایتا راه‌علاجی برای این بیماری دست یابند.

دانشمندان سال‌ گذشته، در کشفی که مهم‌ترین پیشرفت ژنتیک در پژوهش‌ها در مورد ام‌اس در3 دهه گذشته خوانده شد، اعلام کردند که ژنی را یافته‌اند که خطر ابتلا به این بیماری را تا 30 درصد افزایش می‌دهد. کارشناسان می‌گویند این ژن‌ها، نقاط نشانه‌گیری خوبی هستند که پژوهشگران با هدف قرار دادن آنها می‌توانند به درمان‌ها یا علاج‌هایی برای ام‌اس دست یابند.

 

ساعت ٥:۱٧ ‎ق.ظ روز ۱۳٩٠/٥/۱٦ کلمات کلیدی: استرس اجتماعی ام ‌اس را تشدید می‌کند

 

پژوهشگران می‌گویند استرس مزمن اجتماعی ممکن است باعث تشدید بیماری‌های تحلیل‌برنده عصبی مانند اسکلروز متعدد یا ام‌اس شود.

به گزارش هلث‌دی‌نیوز گروهی از پژوهشگران در دانشگاه A&M تگزاس همچنین می‌گویند برخی از مداخلات ممکن است از التهاب عصبی ناشی از استرس جلوگیری کند یا آن را مهار کند.

این پژوهشگران در بررسی‌ها بر روی موش‌های آزمایشگاهی دریافتند که استرس اجتماعی التهاب در دستگاه عصبی مرکزی را افزایش می‌دهد.

به نظر می رسد که استرس میزان‌های یک سایتوکاین به نام "اینترلوکین 6" را بالا می‌برد و این امر به افزایش شدت بیماری مشابه ام‌اس در موش‌ها می‌انجامد.سایتوکاین‌ها پروتئین‌های التهابی در بدن هستند که کارکردهای ایمنی و التهابی در بدن را تنظیم می‌کنند.

پژوهشگران هم‌چنین دریافتند که درمان موش‌ها با پادتن خنثی کننده اینترلوکین 6 در حین رویدادهای استرس‌زا از تشدید بیماری شبیه به "ام‌ اس" (MS) ناشی از استرس در این حیوانات جلوگیری می‌کند.

دکتر مری میگر سرپرست این پژوهش یادآور شد: "افرادی که در معرض تعارض اجتماعی مزمن هستند، میزان بالایی از استرس و بی‌نظمی دستگاه ایمنی را تجربه می‌کنند و به این ترتیب حساسیت آنها به ابتلا به بیماری‌های عفونی و بیماری‌های خودایمنی افزوده می‌شود."

او افزود: "به نظر می‌رسد تولید سایتوکاین‌ها در حین استرس مزمن نقش مهمی در تشدید التهاب حاد دستگاه عصبی مرکزی و ایجاد پاسخ‌های ایمنی بر ضد بافت‌های خودی در مراحل بعد دارد."

 

‎ب.ظ روز ۱۳٩۱/٢/۱۱ کلمات کلیدی: استعمال دخانیات و ام اس

 

مطالعات زیادی نشان داده است که مصرف دخانیات (به هر شکل سیگار- پیپ – قلیان ... مترجم ) خطرات جدی برای سلامت محسوب میشوند. این افراد استعداد بیشتری برای ابتلا به سرطان ریه ، بیماریهای قلبی ، ریوی دارند . مادرانی که در دوره بارداری سیگار می کشند ، دارای نوزادهائی با وزن پائین تر از طبیعی خواهند بود. سطحی بودن تنفس ، استعداد برای عفونت های ریوی و بی نظمی در ریتم قلب ، همگی از نتایج مصرف دخانیات است که در عین حال می تواند ، یک ناتوانی خفیف را در فرد مبتلا به ام اس تبدیل به ناتوانی شدید نماید . از طرفی، خطرات ناشی از آتش سوزی نیز به این معضلات اضافه میشود وقتی که یک فرد سیگاری ، ضعف یا عدم تعادل هم داشته باشد.

 

سیگار ممکن است احتمال بروز ام اس را افزایش دهد و ممکن است سرعت پیشرفت بیماری را نیز بالا ببرد.

علاوه بر اینکه سیگار تهدید کننده سلامت و ایمنی عمومی است ، شواهدی وجود دارد که ارتباطات بین سیگار با شروع و بدتر شدن بیماری ام اس را نشان میدهد. در مطالعه ای که نتایج آن در سال 2003 به چاپ رسید ، ریسک ابتلا به ام اس در بین افراد سیگاری بالاتر بود ( در مقایسه با افرادی که هرگز سیگار نکشیده بودند) . مطالعه ای دیگرکه در سال 2005 منتشر شد ارتباط بین سیگار و احتمال بروز ام اس را نشان داد و بیان کرد که سیگار ممکن است خود یک فاکتور مستعد کننده برای تبدیل نوع بدتر شونده – بهبود یابنده ام اس (RRMS) به نوع پیشرونده ثانویه باشد. ( SPMS )

از طرفی سیگار ممکن است بطور موقتی کارآئی سیستم مغز و اعصاب را کاهش دهد .

اگرچه نمیتوان در این مورد اظهار نظر قطعی کرد ( بدلیل کافی نبودن مطالعات ) اما بر اساس شواهد موجود، این احتمال وجود دارد که کشیدن حتی یک نخ سیگار بطور موقتی ممکن است ناتوانی فرد را افزایش دهد .

 

 

ساعت ٧:۱٥ ‎ب.ظ روز ۱۳٩۱/۳/۱٧ کلمات کلیدی: ام ‌اس ترس ندارد

 

به محض این‌که دستش کمی گزگز می‌کند یا چشم‌هایش سیاهی می‌رود، می‌ترسد و می‌گوید: «حتماً ام‌اس گرفته‌ام». ضعف و بی‌حسی اندام‌ها نیز برای او برابر است با بیماری ام‌اس و این بیماری هم یعنی پایان زندگی فعال و پویا.

با این‌که بسیاری از مردم این چنین فکر می‌کنند، اما پزشکان می‌گویند گاهی ام‌اس مشکل خاصی برای بیمار ایجاد نمی‌کند بنابراین بسیاری از مبتلایان می‌توانند به زندگی عادی‌شان ادامه دهند؛ به این معنی که حتی شاید یکی از همکاران یا دوستان‌ نزدیکتان هم ام‌اس داشته باشد و شما هیچ وقت متوجه مشکلش نشوید.

 

دکتر مهدی وحید دستجردی، متخصص مغز و اعصاب با اشاره به این‌که ام‌اس در گروه بیماری‌های خودایمن قرار می‌گیرد، به جام‌جم توضیح می‌دهد: در بیماری‌های خودایمن، سیستم ایمنی بدن به اشتباه به بدن خود فرد حمله می‌کند که ام‌اس نیز یکی از این نوع بیماری‌هاست.

به گفته این پزشک متخصص، سیستم ایمنی بدن در بیماری ام‌اس به بافت چربی درون مغز حمله کرده و نقاط مختلفی را درگیر می‌کند؛ بنابراین علائم بیماری با توجه به ناحیه‌ای که درگیر می‌شود، متفاوت خواهد بود؛ علائم بینایی، حرکتی و حسی از جمله مشکلاتی است که فرد با آن روبه‌رو خواهد شد.

دکتر وحید دستجردی می‌افزاید: ام‌اس بیشتر در سنین جوانی و در دوران طلایی زندگی بروز می‌کند و به همین دلیل رسیدگی و درمان آن اهمیت ویژه‌ای دارد. علاوه بر این، احتمال روبه‌رو شدن با این بیماری نیز برای خانم‌ها کمی بیشتر از آقایان است.

نشانه‌های متنوع ولی پایدار

نشانه‌های بیماری ام‌اس متنوع و متفاوت است، اما باید توجه داشته باشید هیچ یک از این نشانه‌ها، در ام‌اس موقت و گذرا نیست و حداقل باید یک روز ادامه داشته باشد.

دکتر وحید دستجردی ضمن بیان این‌که شایع‌ترین حالت درگیری بیماری با علائم حسی نمایان می‌شود، می‌گوید: در چنین شرایطی معمولاً فرد در قسمت‌های انتهایی هر دو دست و هر دو پا (قسمت‌هایی از بدن که فرد از دستکش و جوراب استفاده می‌کند) سوزش و گزگز شدیدی را احساس خواهد کرد.

وی تاکید می‌کند: سوزش و گزگز مربوط به بیماری ام‌اس بسیار شدید و مداوم است و به همین دلیل افرادی که گاهی چنین حسی دارند، نباید نگران مبتلاشدن به ام‌اس باشند.

به گفته این عضو هیات علمی دانشگاه، در حالت دیگری از درگیری‌های حسی بیماری ام‌اس، نیمی از بدن فرد یا قسمت پایین‌تر از سینه او در یک طرف بدن بی‌حس می‌شود.

دکتر وحید دستجردی در مورد دومین نشانه بیماری ام‌اس چنین می‌گوید: تاری دید یکی از علائم شایع این بیماری است؛ البته در این مورد هم باید دقت داشته باشید که همه افراد سالم و کسانی که هیچ مشکلی ندارند نیز ممکن است گاهی این حالت را تجربه کنند، بویژه زمانی که فرد به صورت ناگهانی از حالت خوابیده یا نشسته برمی‌خیزد، اما دردناک شدن یکی از چشم‌ها هنگام حرکت به طرفین و از دست دادن بینایی همان چشم پس از گذشت چند ساعت یا چند روز، یکی از نشانه‌های بیماری ام‌اس است.

وی با اشاره به مشکلات حرکتی بیماران نیز توضیح می‌دهد: گاهی شخص متوجه کاهش قدرت و توانش می‌شود؛ به عنوان مثال ممکن است هنگام بالا رفتن از پله حس کند پاهایش ضعیف‌تر از قبل شده است و گاهی نیز یک سمت بدن فرد دچار ضعف شدید می‌شود.

دکتر وحید دستجردی درباره مشکلات تعادلی بیماران می‌گوید: یکی دیگر از علائم بیماری ام‌اس مشکلات تعادلی است؛ در این حالت شخص کم‌کم حس می‌کند تعادل ندارد، دائم زمین می‌خورد یا هنگام راه رفتن بدنش به یک طرف متمایل می‌شود.

این پزشک متخصص تاکید می‌کند: هیچ یک از علائم ام‌اس گذرا و لحظه‌ای نیست؛ به این معنی که تاری دید، عدم تعادل، کاهش قدرت و... حتماً باید حداقل 24 ساعت ادامه داشته باشد تا بتوان به بروز این بیماری شک کرد بنابراین افراد نباید با تجربه کردن لحظه‌ای چنین علائمی، نگران ابتلا به ام‌اس شوند.

ام‌اس انواع مختلفی دارد

دکتر وحید دستجردی درباره انواع مختلف بیماری ام‌اس توضیح می‌دهد: بسیاری از افرادی که دچار این مشکل هستند، هیچ وقت با علامت خاصی روبه‌رو نمی‌شوند؛ به طوری که حتی تا زمان فوت، این بیماری بروز نمی‌کند و چه‌بسا افرادی که به دلایل دیگری مانند تصادف مورد بررسی پزشکی قرار می‌گیرند و در آن زمان بیماری ام‌اس آنها که هیچ علامتی نداشته است، تشخیص داده می‌شود. درصدی از بیماران نیز فقط یک بار دچار علائم بیماری می‌شوند و این مساله دیگر هیچ وقت تکرار نمی‌شود.

وی با تاکید بر این که عمده بیماران مبتلا به ام‌اس، هر چند ماه یک بار با علامت جدیدی روبه‌رو می‌شوند، می‌گوید: اغلب بیماران چنین وضعیتی دارند که به این نوع ام‌اس عودکننده ـ بهبودیابنده می‌گوییم. البته در گروهی از این بیماران ممکن است بیماری به شکل پیش‌رونده تغییر کند یا این که برای تعداد کمی از افراد از ابتدا ممکن است ام‌اس به شکل پیش‌رونده وجود داشته باشد که در این حالت بیماری دائم بدتر می‌شود.

درمان بیماری ام‌اس

بدون تردید چگونگی درمان بیماری یکی از مهم‌ترین سوالاتی است که برای مبتلایان پیش می‌آید؛ این‌که بیماری به صورت کامل درمان می‌شود یا نه؟ علائم بهبود آن چیست؟ و...

دکتر وحید دستجردی ضمن بیان این که درمان‌های ام‌اس به سه گروه اصلی تقسیم‌بندی می‌شود، توضیح می‌دهد: دسته اول درمان‌ها هنگام حملات بیماری صورت می‌گیرد که در این دوران بیمار باید در بیمارستان بستری شود. دومین دسته، درمان‌های پیشگیری است؛ در این شرایط با توجه به وضعیت بیمار از داروهای متفاوتی استفاده می‌کنند که با کمک آنها تعداد حملات بعدی کمتر می‌شود.

به گفته این پزشک متخصص، سومین گروه درمان‌ها، مربوط به علائم بیماری است و بیماران باید بدانند عوارض بیماری مانند خستگی بیش از حد، تکرر ادرار و سفتی اندام‌ها با دارو تا حد زیادی قابل درمان است.

ام‌اس مانع زندگی عادی نمی‌شود

متاسفانه اغلب افراد تصور می‌کنند ام‌اس به معنای ناتوانی کامل فرد است و تنها تصویری که از مبتلایان به ام‌اس در ذهن آنها نقش می‌بندد، فردی است که روی صندلی چرخدار نشسته و توانایی حرکت ندارد. در حالی که بسیاری از بیماران می‌توانند زندگی عادی خود را بدون هیچ مشکلی ادامه ‌‌دهند.

این پزشک متخصص در این زمینه توضیح می‌دهد: مردم معمولا از بیماری افرادی که علائم خاصی ندارند، آگاه نیستند و شاید حتی ندانند یکی از همکاران یا دوستانشان به این بیماری مبتلاست، اما درصد کمی از بیماران که شرایط بدی دارند، همیشه مورد توجه قرار می‌گیرند و به همین دلیل مردم بیماری ام‌اس را با توجه به آن نشانه‌ها می‌شناسند.

به گفته وی، مبتلایان به ام‌اس تا جایی که خیلی خسته نشوند، می‌توانند هر فعالیتی را که در توانشان هست، انجام دهند.

این پزشک متخصص تاکید می‌کند: بیماران مبتلا به ام‌اس نیز می‌توانند مانند سایر افراد ازدواج کنند، باردار شوند و زایمان طبیعی داشته باشند، اما از نظر اخلاقی شخص موظف است بیماری‌اش را به همسرش اطلاع دهد.

به گفته وی برای پیشگیری از بیماری تنها کاری که می‌توان انجام داد، اجتناب از مصرف دخانیات است؛ چون عواملی که باعث بروز بیماری می‌شود مانند ژنتیک، جنسیت، ناحیه جغرافیایی و ویروس‌هایی که در سال‌های قبل فرد به آنها مبتلا شده است، هیچ کدام قابل کنترل نیست.

به گفته این پزشک متخصص، اختلالات خلقی مانند افسردگی نیز در این بیماران شایع است که بسادگی درمان می‌شود.

همه ساله آخرین چهارشنبه ماه می، به عنوان روز جهانی ام‌اس در نظر گرفته می‌شود تا با استفاده از رسانه‌های مختلف مردم جهان بیشتر با این بیماری آشنا شده و دریابند نه‌تنها ام‌اس پایان زندگی نیست، بلکه مبتلایان به آن می‌توانند زندگی موفق و شادی را تجربه کنند.

 

 

ساعت ٥:٠٩ ‎ق.ظ روز ۱۳٩٠/٥/۱٦ کلمات کلیدی: ام اس پایان زندگی نیست

 

شیوع بیماری‌ ام‌اس و اثرات ناراحت‌کننده‌ای بر زندگی بیماران به جای می‌‌گذارد، و نیز نبود علاج قطعی برای آن، باعث شده است، دچارشدن به این بیماری به معنای پایان زندگی فرد مبتلا تلقی کنند. اما این باور درست نیست.

بیماری ام‌ اس یا اسکلروز متعدد ، یک بیماری تحلیل‌برنده مزمن دستگاه عصبی مرکزی است که در آن تخریب تدریجی غلاف میلین پوشاننده سلول‌های عصبی در بخش‌هایی در سراسر مغز، طناب نخاعی و یا هردوی آنها رخ می‌دهد. تخریب میلین انتقال پیام‌های را مختل می‌کند و باعث ضعف عضلانی، از دست دادن هماهنگی حرکتی و اختلال در حرف زدن یا بینایی می‌شود.

 

 

این بیماری بیش از همه جوانان را درگیر می‌کنند و به علت اختلالی در دستگاه ایمنی روی می‌دهد که ممکن است منشایی ویروسی یا ژنتیکی داشته باشد.


دستگاه ایمنی در این بیماری فکر می‌کند آسیبی در دستگاه عصبی مرکزی وجود دارد، در حالی که این چنین نیست، و التهابی که در آن محل به وجود می‌آید به میلین آسیب می‌رساند.


میلین یک پوشش نرم سفیدرنگ است که رشته‌های عصبی در دستگاه عصبی مرکزی می‌پوشاند، و از چربی و پروتئین ساخته شده است. میلین به عنوان یک ماده عایق عمل می‌کند و به هدایت کارآمد پیام‌های عصبی کمک می‌کند. هنگامی که در ام‌اس آسیب می‌بیند، هدایت پیام‌‌ها در رشته‌های عصبی دچار اشکال می‌شود یا به کلی متوقف می‌شود. در نتیجه اختلال کارکردهای بدنی یا اختلال در حس‌هایی که به این رشته‌های عصبی میلین‌زدایی‌شده ایجاد می‌شوند وعلائم ام‌اس را در جاهای گوناگون بدن بروز می‌کند.


بدن میلین آسیب‌دیده را با بافت جوشگاهی (اسکار) جایگزین می‌کند. میلین از اعصاب حمایت می‌کند و به فرستاده شدن پیام‌های عصبی کمک می‌رساند. هنگامی پیام‌های عصبی قطع می‌شوند؛ نشانه‌های ام‌ اس به صورت تار شدن دید، مشکلات تعادل و فلج‌ها، اختلال‌های شناختی و سرگیجه بروز می‌کند.


چهار رده یا نوع ام‌اس وجود دارد:
1- 85 درصد از موارد ام اس در رده "عودکننده- فروکش‌کننده" قرار می‌گیرند. بیمار دچار حملات گاهگاهی می‌شود و بعد دوره‌ای فروکش کردن علائم را تجربه می‌کند.
2- 10 درصد مبتلایان به ام‌اس دچار نوع "پیشرونده – اولیه" بیماری هستند. علائم ممکن است به تدریج بروز کند، اما وضعیت بیمار با سرعتی مداوم بدتر می‌شود.
3- ام‌اس "پیشرونده- ثانویه"

ممکن است در بیمارانی که در ابتدا در رده عودکننده- فروکش‌کننده قرار گرفته‌اند، بروز کند. بیمار دچار علائم مداومی است و دوره های فروکش‌ گاهگاهی بیماری دیگر وجود ندارد.

4- 5 درصد بیماران ام‌اس نوع "پیشرونده- عودکننده" بیماری را تجربه می‌کنند. در این بیماران وضعیت به طور مداوم در حال بدترشدن است، در عین حال عودهای شدید بیماری رخ می‌دهد که بیمار ممکن است از آنها بهبود پیدا کند یا نکند.

در حال حاضر داروهای جدید فراوانی در دسترس هستند که به کنترل بسیار خوب ام‌اس کمک می‌کنند. هر مورد ام‌اس خصوصیات منحصر به فردی دارد و بنابراین بسیار مهم است که درمان‌هایی که پزشک بر حسب این ویژگی‌ها تجویز می‌کند، به کار بسته شود.


آینده سیر بیماری برای شخص دچار ام‌اس به نوع بیماری بستگی دارد. عوامل دیگر مانند نژاد، جنسیت، علائم اولیه و سن نیز در این سیر بیماری موثرند. علائم اولیه بیماری در در مورد چگونگی درمان بیماری و انتظار آینده از آن هم نقش دارد.


خبر خوب این است که امید به زندگی یا میانگین طول عمر افراد مبتلا به ام‌اس با وچود درمان‌های جدید اکنون تقریبا به اندازه افراد غیر مبتلا رسیده است. ام‌اس به معنای حکم مرگ نیست، و مبتلایان به ان در صورتی که به طور مناسب درمان شوند، می‌توانند زندگی معناداری را ادامه دهند

 

 

ساعت ٥:٠٦ ‎ق.ظ روز ۱۳٩٠/٥/۱٦ کلمات کلیدی: ام اس شایع‌ترین علت ناتوانی در جوانان است

 

بیماری ام. اس پس از سوانح، شایع‌ترین علت ناتوانی در جوانان است

و تاکنون درمان قطعی این بیماری ممکن نشده، ولی داروهای موجود می‌تواند باعث کاهش حملات و در نتیجه ناتوانی ناشی از این بیماری شود.

دکتر صحراییان متخصص بیماری‌های مغز و اعصاب و رئیس کمیته علمی انجمن‌ ام.اس ایران، به مناسبت روز جهانی ‌ام. اس،(6 خرداد) به همشهری گفت: بیش از 2 میلیون نفر در دنیا به این بیماری مبتلا هستند و هزینه اجتماعی و درمانی هر بیمار2.4میلیون دلار است.

 

وی افزود: تاکنون آمار دقیقی از تعداد بیماران مبتلا به ام. اس در کشور وجود ندارد اما به‌نظر می‌رسد بیش از 40هزار نفر در کشور به این بیماری مبتلا باشند که اکثر آنان را خانم‌های جوان تشکیل می‌دهند.پیشرفت و علایم اختصاصی ام. اس در هر فرد متفاوت است و این روند قابل پیش‌بینی نیست.

وی افزود: این بیماری در افراد مبتلا سیر متفاوتی دارد به‌طوری که در بعضی از مبتلایان هیچ‌گونه علایم و نشانه بالینی دیده نمی‌شود ولی برخی دیگر از آنها دچار ناتوانی قابل توجهی در مدت زمان کوتاه می‌شوند.

وی ادامه داد: شیوع این بیماری در دنیا رو به افزایش است، این شیب افزایش در ایران نیز در حال افزایش است ولی از آنجا که اپیدمیولوژی این بیماری در کشور انجام نشده آمار دقیقی از مبتلایان به این بیماری وجود ندارد. معمولا این بیماری در سنین 20 تا 40 سال بروز می‌کند و در خانم‌ها 2 تا 3 برابر، بیشتر از آقایان است.

دکتر صحراییان افزود: عواملی چون ژنتیک و عوامل محیطی در بروز این بیماری نقش دارند اما بررسی‌های مختلف نمایانگر این نکته است که عامل ژنتیک کمترین نقش را در شیوع و انتقال ام.اس دارد.

وی ادامه داد: در بین عوامل محیطی، عواملی چون عوامل عفونی مانند ویروس‌ها و برخی باکتری‌ها مؤثرند و با توجه به اینکه استرس، شدت بیماری مبتلایان به ام.اس و تعداد حملات آنها را افزایش می‌دهد عامل استرس و تنش‌های عصبی می‌تواند در افزایش میزان شمار مبتلایان به ام. اس در ایران نیز مؤثر باشد.

وی ادامه داد: تغذیه نیز در افزایش ام.اس مؤثر است و کسانی که در دوران کودکی ویتامین دی کمتری را دریافت کنند احتمال ابتلای آنها به ام.اس در بزرگسالی بیشتر است.

دکتر صحراییان با اشاره به این مطلب که در مورد ام.اس اقدامات پیشگیرانه‌ای وجود ندارد، گفت: به بیماران ام.اس توصیه می‌شود تا حد امکان از تنش روحی و استرس پرهیز کنند. میوه و سبزیجات را در برنامه غذایی خود قرار دهند، مصرف غذاهای پرچرب را کمتر کنند و از گرما و خستگی مفرط دوری جویند.

به‌طور کلی ام.اس به‌علت تخریب میلین بافت عصبی مرکزی ایجاد می‌شود و برحسب اینکه کدام قسمت سیستم عصبی دچار تخریب شود، علایمی متفاوت از جمله تاری دید، اختلال در حرکت، اختلال در کنترل ادرار و بی‌حسی در اندام بروز می‌کند.

به گفته وی، عموم مردم برداشت صحیح و منطقی از ام.اس ندارند و به‌دلیل برداشت‌های غلط، برخوردهای مناسبی با این بیماری صورت نمی‌گیرد در نتیجه لازم است انجمن با گسترش ابعاد فعالیت خود، آگاهی و اطلاع رسانی در مورد این بیماری را به نحو بهتری انجام دهد.

وی ادامه داد: افراد تحصیلکرده و حتی خود پزشکان بیشترین قشری هستند که به این بیماری مبتلا می‌شوند و هنوز دلایل بروز آن مشخص نشده است.

وی در پایان گفت: می‌توان ادعا کرد ام.اس تافته جدا بافته در بین سایر بیماری‌های مغز و اعصاب است، در نتیجه ارائه امکانات برای انجام پژوهش درباره ام.اس، رسالت بزرگی است که دولت باید به آن توجه مخصوص نشان دهد چرا که درصورت بی‌توجهی نسبت به این بیماری، تبعات اجتماعی و اقتصادی جبران‌ناپذیری ناشی از این بیماری را در جامعه شاهد خواهیم بود.

بیماران خاص وچالش‌های دارویی کشور

معاون غذا و داروی وزارت بهداشت اعلام کرد: پوشش ناقص داروهای گران قیمت بیماران
صعب العلاج از سوی بیمه‌ها، تجویز غیرمنطقی دارو و بی‌اعتمادسازی مردم به داروهای ایرانی از سوی برخی پزشکان و داروسازان مهم‌ترین چالش‌های دارویی کشور است.

رسول دیناروند به فارس گفت: در نظام دارویی کشور کماکان چند چالش عمده داریم که از سال‌های پیش باقی‌مانده است، نخستین مسئله این است که داروهایی که برای درمان بیماران صعب العلاج مصرف می‌شود و بسیاری از آنها گران‌قیمت هستند، پوشش بیمه‌ای ندارند به همین علت هزینه بیماران برای تأمین این داروها بسیار بالاست.

وی ادامه داد:‌ برخی از این بیماران که مجبورند رنج بیماری مزمن را سال‌ها تحمل کنند، برای تهیه و تدارک این داروها واقعاً دچار فقر می‌شوند و از هستی ساقط می‌شوند، تعداد این بیماران زیاد نیست و تعداد بیمارانی که به‌علت هزینه دارو فقیر می‌شوند به یک درصد جمعیت هم نمی‌رسد، اکثریت قاطع مردم هزینه دارویی بالایی ندارند اما این گروه کوچک واقعاً دچار مشکل می‌شوند.

معاون وزیر بهداشت گفت: وزارت بهداشت با پرداخت سالانه حدود 350 میلیارد تومان یارانه، مشکل تأمین داروی بیماران خاص از جمله هموفیلی‌ها و تالاسمی‌ها را حل می‌کند اما گروه‌های دیگری از بیماران هستند که تحت حمایت نیستند و بیمه‌ها نیز داروهای آنان را پوشش نمی‌دهند.

دیناروند اضافه کرد: مسئله دیگر بی‌اعتمادسازی برخی پزشکان و حتی داروسازان در برخی داروخانه‌ها نسبت به داروهای ایرانی است، من نمی‌گویم کیفیت داروهای ایرانی از خارجی بالاتر است اما به هیچ وجه کیفیت پایین‌تری هم ندارند، کیفیت دارو مقوله‌ای نیست که با نظرسنجی از مردم بتوان به ‌آن رسید، اثر داروها هم آنی و فوری نیست که یک فرد بگوید فلان داروی خارجی اثر داشت یا فلان داروی ایرانی اثر نداشت.

وی گفت: این تصورات از نظر علمی به‌عنوان موضوع دارونما یا اثرپلاسگویی دارو معروف است. به این ترتیب که اگر بیمار به یک دارو اطمینان داشته باشد حتی اگر مشابه آن را بدون ماده مؤثره به او بدهیم احساس بهبودی پیدا می‌کند، بدون اینکه دارو مصرف کرده باشد، این امر فقط در داروهای روانپزشکی نیست بلکه در داروهای بیماری‌های فیزیولوژیک نیز صدق می‌کند.

متأسفانه برخی پزشکان و داروسازان با بیان صبحت‌های غیرمنطقی بیماران را نسبت به داروهای ایرانی بی‌اعتماد می‌کنند، وقتی اطمینان یک فرد به یک دارو کم شد، اثربخشی آن نیز در ظاهر ممکن است کم شود، در حالی که ماده مؤثره و اثربخشی آن با داروی خارجی هیچ فرقی ندارد.

هزینه داروهای بیماران‌ ام. ‌اس پرداخت می‌شود

مدیرکل دفتر ارزیابی خدمات سلامت سازمان بیمه خدمات درمانی گفت: این سازمان هزینه داروهای مورد نیاز بیماران مبتلا به ‌ام. اس را مانند سایر بیماری‌های خاص کماکان پرداخت می‌کند.

به گزارش اداره کل روابط عمومی و امور بین‌الملل وزارت رفاه و تأمین اجتماعی، خسرو رحمانی افزود: این سازمان در جهت حمایت از بیمه‌شدگان مبتلا به بیماری ام. ‌اس سهم پرداختی این بیماران (فرانشیز) را از 30 درصد به 10درصد کاهش داده است که در این زمینه همه این بیماران می‌توانند با پرداخت 10درصد هزینه‌های داروی خود، از تسهیلات سازمان بیمه خدمات درمانی بهره‌مند شوند.

تجارب بیماران مولتیپل اسکلروزیس


مولتیپـل اسکلروزیس یکی از بیماری هـای مزمن سیستم عصبی مرکزی است که غالباً جـوانان در سنیـن اولیه زندگی به آن مبتلا مـی شوند

 

زورزن (Zorzon) و همکارانش (۲۰۰۱) در مطالـعه ای اختلالات جنسی را در بیماران مبتـلا به مولتیپـل اسکلـروزیس بررسـی کرده انـد، وی می گوید اختلالات جنسی بشدت کیفیت زندگی مبتلایـان به مولتیپل اسکلـروزیس را تحت تأثیر قرار می دهد. در این مطالعه ۹۹ بیمار که تشخیص مولتیپـل اسکلروز بـرای آنان تعیین شده بـود به مدت دو سال تحت مطالعه قرار گرفتنـد. نسبت بیماران دچار اختلال جنسـی بیش از ۷۰ درصد بوده و در طول دو سال پیگیری این نسبت تغییری نکـرد اما وسعت و تعـداد علائم به طـور قابـل توجهی بیشتر شد (۱۰). مورد دیگر از اثرات جسمی تجربه شده از بیماری اختلال در الگوی خواب و استراحت بود.

در مطالعه دیگری که تحت عنوان ارتباط بین اختلالات خواب و خستگی در بیماران مبتلا بـه مولتیپل اسکلـروزیس توسط آتارین (Attarian) ۲۰۰۴ انجـام گردیده اسـت، ۱۵ بیمار مبتـلا بـه بیماری که دچار خستگی شده بودند و ۱۵ بیمار مبتلا به بیماری که خستگی را تجربه نکرده بودند و ۱۵ فرد سالم از نظر اختلالات خواب با یکدیگر مورد مقـایسه قرار گرفتند. نتـایج حاصله نشـان داده است که، که از گروه بیماران دچار خستگی دو نفـر در شروع خواب تأخیر داشتـه، ۱۰ نفـر خواب منقطـع و سه نفر خواب طبیعـی داشتند. یکی از ۱۵ بیمار مبتلا که خستگی نداشتند مراحل خواب نامنظم داشته، دو نفر خواب منقطع داشته و ۱۲ نفر خواب طبیعی داشتند و همه ۱۵ نفر گروه کنترل خواب طبیعـی داشتند. بنابراین خستگـی، خواب منقطع و چرخه های خواب غیرطبیعی با هم مرتبط بودند (۱۱). اثرات تغییر درجه حرارت نیز در تجارب بیان گردید.

در این رابطه اسکات (Scott) ۲۰۰۴ می گوید افراد مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس هنگامی که در معرض افزایش درجه حرارت، که به صورت آب گرم، ورزش و یا افـزایش دما باشد، قرار گیرند دچار خستگی یا ضعف می شوند (۱۲). از تجارب دیگر شرکت کنندگان کاهش مراقبت از خود بود.

در مطالـعه ای کـه توسـط دونـل و هاوکـینز (Donnell, Hawhins) در سـال ۲۰۰۱ بـر روی ناتوانی ۳۸۸ بیمار انجام گرفته است. نتایج حاصله نشـان داده اسـت که ۷۱ بیمـار (۲۹ درصـد) در فعالیت هـای زندگی روزانه خود که شامل حمام کـردن، لباس پوشیـدن و شانه کـردن مو و غـذا خوردن بوده کاملاً به صورت غیر وابسته هستند و ۸۶ بیمار (۵۳ درصد) حداقل روزی یک ساعت در فعالیت های روزانه خود نیاز به کمک داشتند (۱۳).

مشکل جمسی دیگر که مطرح نمودند اختلال بینایی است. اختلالات بینایی تقریباً در همه افراد مبتـلا به مولتیپل اسکلـروزیس دیده مـی شود اما به نـدرت این اختـلالات منجر به کوری کامـل می گردد. براساس انتشارات انجمن ملی مولتیپل اسکلروزیس ۵۵ درصد از افراد مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس دچار یک بار التهاب عصب بینایی خواهند شد. در موارد زیادی اولین علامت بیماری مولتیپل اسکلروزیس است (۱۴). اختلال حسی را نیز برخی شرکت کنندگان ابراز نمودند.

برون هـام ((Brunham ۲۰۰۲ در مطالـعه ای ارتبـاط بین حـس، حـرکت و قدرت عضلانـی انـدام تحتانـی را ارزیابـی کرده اسـت و چنیـن نتیجه گیـری مـی کند که ارتبـاط معنی داری بیـن وضعیـت حسـی بدن و تعـادل وجود نـدارد در حالی که ارتباط بین حرکت و توانایی کنترل بدن هنگام حرکت و قدرت عضلانی اندام تحتانی معنی دار مـی باشد (۱۵). کلور (Klewer) و همکارانش (۲۰۰۱) در مطالـعه ای مشکـلات افراد مبتـلا به مولتیپل اسکلروزیس را بررسی کردند که در یک نمونـه ۱۹۲۶ نفری تحـت مطالعه ۴۴ درصـد از فلج و ۴۲ درصد از ضعف و اختـلال حس رنج مـی بردند (۸). در این پژوهـش اثرات روحـی، روانی تجربه شده از بیمـاری در برخی از موارد تجارب ناخوشایند را نشان داد.

در مطالـعه جانسـن (Jonson) (۲۰۰۳) اثـرتشخیص بیماری مولتیپل اسکلـروزیس بر روی زندگی، اضطراب، افسردگی که به طور متوسط به مدت ۸ ماه بعد از تشخیص انجام شد، ۳۴ درصد از بیماران و ۴۰ درصد از همسران آنها اضطراب زیادی را تجربه کـرده اند و ۳۶ درصد از بیماران و ۲۴ درصد از همسران دیسترس شدید داشتند. علـت افسردگـی، اضطـراب و دیسـترس شدید محدودیت های زیادی بوده است که داشته اند (۱۶).

اثرات اجتماعی تجربه شده از بیماری در این بررسی تغییرات روابط خانوادگی، تغییرات روابط اجتماعـی، اختلال در تأمین شغل و اختـلال در تأمین هزینه زندگی را نشان می دهد.

استریک (Streak) ۲۰۰۰ بیان می کند که مولتیپل اسکلـروزیس اغلب در شکستن پیوند زناشویـی نقش دارد، خصوصاً اگر پایه ارتباط ضعیف باشد. بیمـاری مـی تواند بهـانه ای برای همه مشـکلات جنسی، عاطفی و ارتباطی باشد. نیازهای همیشگی زندگی با همسری که بیماری عصبی پیشرونـده دارد ممکن است مراقبت دهنده را به خطر اندازد. غالباً اگرچه اثرات بیماری بر روی همسر نادیده گرفته می شود، اما ناراحتی همسر به علت چیزهایی که در نتیجه بیماری شریک جنسـی اش از دست داده اسـت بـه انـدازه ناراحتـی وی از بیمـاری همسرش مـی باشد. ارتبـاط همسـری مناسب و رضایت بخـش همه مشکلات خانواده را به طور قابل توجهی آسان می کند (۱۷).

در مطالـعه ای که تحت عنوان اثرات بیمـاری مولتیپل اسکلروزیس بر روی خانواده و کار انجام شده است، بسیاری از بیماران گزارش کرده اند که دوستـان قدیمـی خود را از دسـت داده انـد. در مطالـعه ای که توسط جدیزلوگلو (Gedizluglu) ۲۰۰۱ در ترکیه انجام شده است نتایج نشان داده اسـت که اغلب بیمـاران درآمد ماهیـانه پایین و بسیار پایینی داشته اند. بیماری مولتیپل اسکلروزیس منابع مالی خانواده را تهی کرده است و موجب بوجود آمدن مشکلات اقتصادی شده است. تغییر در شغل و کاهش درآمد در میان مردان بسیار بیشتر از زنان گزارش شده است. مطالعات دیگر نشان داده اسـت که مردان اثـرات بیشتری را بر روی شغل و درآمد نسبت به زنان تجربه کرده اند (۱۸). جانسـون (۲۰۰۰) تخـمین زده است که بهایـی که هر فرد در سال در اروپا پرداخت مـی کند بین ۲۸۰۰۰ تا ۴۹۰۰۰ یورو متغیر است (۱۹).

از نتایج مطالـعه استنباط مـی شود که کاهـش خود مراقبتـی، موجب اختـلال در تأمین شغـل، اختلال در تأمین هزینه زندگی و به دنبال آن بـر روی زندگی مشارکت کنندگان تأثیر داشته است و همچنین اختلال در حرکت و فعالیت، مشکلات ناشی از دفع، ضعف و ناتوانی جنسی، اختلال در الگـوی خواب و اختلال در روابط خانوادگـی و اجتماعی تأثیر زیادی بر روح و روان ایشان داشته است. هنگامی که مشارکت کنندگان از نظر بینایی دچار مشکل شده و فعالیت و حرکت آنان مختل گـردیده و در مراقبت از خود نیز دچار اختـلال مـی شوند، توانایی حضـور در اجتماع و ارتبـاط اجتماعی و همچنین ارتباط خانوادگی آنان دچار اختـلال مـی گردد. فعالـیت شغلـی کـه یکـی از مهمتـرین زمینه های حضور در جامعـه است، در این بیمـاران مختل شده اسـت، بنابراین فعالیـت اجتماعی آنان را نیز دچار اختلال کرده است.

در بعضی از مشارکت کنندگان اختلال در تأمین هزینه زندگی موجب اختلال در ارتباط خانوادگی آنان شـده است. با توجـه به اینکه بیمـاری مولتیپـل اسکلـروزیس بر روی ابعـاد مخـتلف زندگـی و خصوصاً در تمایلات جنسی مبتلایان تأثیر گذاشته است. ارتباط جنسـی بیمار را با همسرش مختل کرده و روابط خانوادگـی را نیز تحت تأثیر قرار داده است. عدم توانایی در فعالیت های اجتماعی روابط بیمار با جامعه را تحـت تأثیر قرار داده و روابط بیمار را با دوستان، اقوام و آشنایان مختل کرده و گاهی نیز موجب برداشت سوء از بیماری شده است. بر این اساس پژوهشگران پیشنهـادی مـی کنند کـه در مبـاحث پرستاری و مراقبـت از بیمـاران مبتـلا بـه بیماری هـای مزمـن، بیمـاری مـولتیپل اسکلـروزیس مورد بحث قرار گیـرد و همچنیـن در نحـوه مراقبـت بیمـاران مزمـن بـه تجارب ایشان توجه شده تا براساس آن مداخلات پرستـاری براساس واقعیت ها و نیازهای واقعـی بیماران طراحی و اجرا گردد.

MS (مولتی پل اسکلروزیس) یا بیماری ماه رویان حمله سیستم ایمنی بدن به خود بدن با علت ناشناخته است. این بیماری سلسله اعصاب مرکزی (مغز و نخاع) را در قسمت های مختلف درگیر می کند. به نحوی که میلین پوشش رشته های عصبی مورد حمله گلبول های سفید بدن فرد قرار می گیرد. البته تحقیقات جدید حمله گلبول های سفید به رشته های اکسونی را نیز نشان داده است. طبق آمارها در دنیا از جمله ایران بیماری MS در حال افزایش است به نحوی که هم اکنون سی هزار بیمار مبتلا به MS در ایران وجود دارد. دکتر جمشید لطفی رئیس انجمن MS ایران در شانزدهمین کنگره فیزیوتراپی که از تاریخ ۲۷ تا ۲۹ اردیبهشت ماه ۱۳۸۴ برگزار شده بود گفت: « MS از بیماری هایی است که در اکثر موارد جوانان، قشر فرهیخته و تحصیلکرده جامعه را درگیر می کند. این مسئله ما را با این سئوال روبه رو کرده است که چرا MS از لحاظ اقتصادی در طبقات پائین اجتماع کمتر مشاهده می شود. هنوز پاسخی به این سئوال داده نشده است.»

 

●علل بیماری
عوامل موثر در ایجاد بیماری MS به طور کامل شناخته شده نیست. بنابر اظهارات رئیس انجمن MS ایران بررسی ها نقش پنج عامل را در بروز این بیماری موثر دانسته اند. ژنتیک، پراکندگی جغرافیایی و محیط (نظیر آلاینده های زندگی شهرنشینی)، استرس، عوامل ایمونولوژیکی، میکروب ها و ویروس (نظیر ویروس تبخال تیپ یک HSV۱) که در میان عوامل ذکر شده نقش ژنتیک شناخته شده تر است. گفته می شود در هشتاد درصد مبتلایان به MS خویشاوندان نزدیک MS ندارند با این وجود در بعضی از خانواده ها بیشتر دیده می شود. وجود زمینه بیماری و استعداد خانوادگی به عنوان عواملی موثر در افزایش احتمال ابتلا در خویشاوندان نزدیک مطرح می شود. از طرفی طبق برخی تحقیقات در صورت درگیری یکی از قل ها در دوقلویی تک تخمکی (هموزیگوت) الزاماً قل دیگر درگیر نیست. بنابراین نمی توان صرفاً ژنتیک را در این مسئله دخیل دانست. لطفی می گوید: «با دور شدن از خط استوا این بیماری شیوع بیشتری پیدا می کند به نحوی که در مناطق سردخیز با درصد بیشتری از بیماری روبه رو می شویم.
یکی از دلایل این مسئله را کمبود ویتامین D در مناطق سردخیز ذکر می کنند که قطعیت آن به اثبات نرسیده است. مثلاً در شمال اروپا شایع تر از جنوب اروپا است. در کشورهای آسیایی نظیر ژاپن، هند و خاور دور بروز MS کمتر بوده و برعکس در ایران روبه افزایش است. هنوز پاسخی برای این پراکندگی های متفاوت داده نشده است.»
مبتلایان به MS به دلیل اختلالات سیستم ایمنی در برابر عفونت ها (میکروبی یا ویروسی) آسیب پذیرتر هستند. اما مشخص نیست در بروز این بیماری بین آلودگی های ویروسی و غیرویروسی کدام یک نقش مهم تری دارد. در این باره رئیس انجمن MS ایران افزود: «طبق یک مطالعه ای که اخیراً انجام شده عدم تماس با ویروس تب خال تیپ یک (HSV۱) به عنوان عامل خطری در بروز بیماری MS مطرح شده است. اما به طور کلی هنوز نقش ویروس ها در بروز و سیر بیماری مشخص نیست و همچنان تحقیقات بر روی نقش عامل های ویروسی و غیرویروسی (نظیر کلامیریا) ادامه دارد.» برخی افراد در استفاده از واکسن تردید دارند و از آنجا که واکسن ها را با عوامل ایجاد بیماری ها به صورت مرده، ضعیف شده و... تهیه می کنند بنابراین تحقیقاتی در رابطه با تاثیر یا عدم تاثیر واکسن بر روند بیماری MS در حال انجام است. هنوز نتایج قطعی به دست نیامده است. بنابراین تا مشخص شدن نتایج پیشنهاد می شود واکسیناسیون تحت نظر پزشک متخصص انجام شود.
●علائم بیماری
در بیماری مذکور طیفی از علائم خفیف تا شدید بروز می کند. در اکثر موارد افراد با علائم ضعیف بیماری مواجه هستند. لطفی در این راستا تشریح کرد: « MS عموماً با این علائم بروز می کند: مشکلات بینایی (تاری دید، دوبینی و...)، اختلالات حسی (کرختی و بی حسی اندام ها و...)، گرفتگی عضلات، اختلالات مخچه ای (عدم تعادل، لرزش اندام و...) مشکلات ادراری، گفتاری، ناتوانی های جنسی و...
البته در افراد مختلف علائم متفاوتی بروز می کند حتی در کشورهای مختلف با علائم متفاوتی روبه رو هستیم ولی حدود شصت درصد افراد با اختلالات بینایی مراجعه می کنند.» وی در ادامه افزود: «از خصلت این بیماری راجعه بودن علائم است. شاهد فازهای بهبودی و عود بیماری هستیم، ممکن است فردی بعد از سی سال مشکلی نداشته فرد دیگری در مدت سه ماه وارد فازهای شدید بیماری شود. در دوسوم بیماران فاز بیماری و بهبودی به صورت دوره ای بروز می کند و در ده درصد موارد وضعیت بیمار بد و بدتر شده فاز بیداری و نهفته مشاهده نمی شود. ممکن است بین حمله اول بیماری تا حمله بعدی هفته ها یا حتی سال ها فاصله بیفتد و طی این مدت مریض هیچ گونه علائمی نداشته باشد. گاهی بیماری سال ها حتی ۳۰ سال علائمی ندارد و بیمار دیگری طی ۳ ماه وارد فازهای شدید بیماری می شود. پزشکان معتقدند افرادی که فازهای فراز و نشیب دارند در نهایت وارد فاز بدتر شدن شده که فراز و نشیب نداشته و فاز دوم نامیده می شود. بیماری MS مرگ و میر چندانی ندارد. علت فوت در بیشتر موارد به دلایل حاشیه ای نظیر عفونت، زخم بستر و... است. MS کشنده نیست محدودکننده است. در ایران ماهیت این بیماری اکثریت موارد خوش خیم بوده و شبیه نوعی است که در اروپا وجود دارد.»
●تفاوت جنسی
تعداد زنان مبتلا بیشتر از مردان است اما بیماری در مردان با شدت بیشتری بروز می کند و این را به اثر هورمون هایی نظیر استروژن و پروژسترون نسبت می دهند. طبق آمارها در دنیا نسبت ابتلای زنان به مردان دو به یک است اما در ایران سه به یک است.
بیماران مبتلا به MS می توانند ازدواج کنند و در زنان حاملگی تداخلی با این بیماری ندارد. طبق برخی از تحقیقات گاهی بهبودی نسبی طی بارداری وجود دارد. البته در این افراد بارداری بیش از دو بار توصیه نشده است. دلیل آن مسئولیت های پرورش بچه نظیر خستگی، بی خوابی و... ذکر شده که این استرس ها و فعالیت ها می تواند در روند بیماری تاثیرگذار باشد.
● ارتباط با بیماری های اتوایمیون
لطفی گفت: «یکی از عجیب ترین مسائل در رابطه با MS عدم ارتباط آن با بیماری های اتوایمیون دیگر است. اگر MS به بیماری های اتوایمیون دیگر نظیر لوپوس سوار شود منجر به تشدید بیماری نمی شود. در واقع MS سیستم ایمنی بدن را درگیر می کند، اما با دیگر بیماری های سیستم دفاعی بدن ارتباطی ندارد دلیل این مسئله مشخص نشده است.»
●راه های تشخیص
در حال حاضر تشخیص بیماری مذکور از طریق MRI، معاینه فیزیکی و شرح حال بیمار صورت می گیرد. هم اکنون شناسایی بیماری MS از طریق خون نیز ممکن شده است.(البته آسیب MS به سیستم عصبی پلاک های سفیدرنگی را تولید می کند که در MRI به صورت لکه های روشن مشاهده می شود.)
خطای تکنیکی در تشخیص این بیماری زیاد است چرا که بیماری هایی هستند که علائم بالینی و آزمایشگاهی شبیه MS ایجاد می کنند. در این راستا لطفی گفت: «افراد باید بدانند هر خواب رفتگی دست و پا یا دوبینی MS نیست. کودکانی که در پاسخ به یک نوع واکسن التهاب مغز و نخاع پیدا می کنند MS ندارند. تاکید می کنم پزشکان باید دقت خود را در تشخیص این بیماری افزایش دهند تا بیماری های دیگر را به اشتباه MS تلقی نکنند.»
نحوه تشخیص در MRI بدین صورت است که آسیب MS به سیستم عصبی منجر به ایجاد پلاک های سفیدرنگی شده که در MRI به صورت لکه های روشن مشاهده می شود. همین مسئله منجر شده که خطای تکنیکی در تشخیص این بیماری زیاد شود. چرا که بیماری هایی هستند که علائم بالینی و آزمایشگاهی شبیه MS ایجاد می کنند. در این راستا لطفی گفت: «افراد باید بدانند هر خواب رفتگی دست و پا یا دوبینی MS نیست. از طرفی گاهی با کودکانی روبه رو هستیم که در پاسخ به یک نوع واکسن،التهاب مغز و نخاع پیدا می کنند.علاوه بر افراد عادی پزشکان نیز باید دقت خود را در تشخیص این بیماری افزایش دهند تا بیماری های دیگر را به اشتباه MS تلقی نکنند.»
●درمان
در حال حاضر MS درمان قطعی ندارد و اکثر داروهای مصرفی در MS برای محدود کردن بیماری استفاده می شوند (نظیر اینترفرون). بیماری MS با شکل های مختلف و با علائم متفاوت در افراد ظاهر می شود بنابراین درمان های متفاوت موردنیاز بوده که توسط پزشک تشخیص داده می شود به نحوی که بیماران مبتلا به MS از لحاظ درمانی به سه دسته تقسیم می شوند. در افراد با درگیری کم نیاز به داروهای سرپایی بوده در حالی که در درگیری های متوسط بیماری نیاز شدید به دارو وجود دارد و در صورت ابتلا به انواع شدید و پیشرفته بیماری داروها پاسخگو نبوده. بیمارها به طور مطلق بستری می شوند. قابل ذکر است حتی در درگیری خفیف انجام سونوگرافی از مثانه و مجاری ادراری و اندازه گیری باقی مانده ادرار توصیه می شود تا شیوع مشکلات ادراری کاهش یابد. در زمینه درمان قطعی MS صحبت از پیوند مغز استخوان یا تزریق سلول های بنیادی است که تا حدی موفقیت داشته ولی به دلیل ریسک های احتمالی، این روش فقط در افراد با درگیری پیشرفته بیماری انجام می شود.
● سایر عوامل موثر
تحقیقات به طور مطلق رژیم غذایی خاصی برای بیماران مبتلا به MS مشخص نکرده اند اما تحقیقات استفاده از چربی های غیراشباع نظیر قرص روغن ماهی، روغن زیتون، امگا ۳ و امگا ۶ را مفید دانسته اند.
گرما به عنوان عامل ایجاد بیماری عنوان نشده است اما در بدتر شدن بیماری موثر است. به نحوی که قرار گرفتن در هوای گرم و یا مکان هایی نظیر سونا برای این بیماران ممنوعیت دارد.برخی از ورزش های سبک نظیر آیروبیک یا یوگا که باعث کاهش در سفتی عضلات و در نتیجه آرامش روحی می شوند در این بیماران توصیه می شود. اما تحقیقات جامعی در این راستا صورت نگرفته است.

 

نوشته : Jenny Freeman سخنران موسسه بهداشت دانشگاه Plymouth و سخنران افتخاری انستیتو عصب شناسی لندن – انگلستان

بی رمقی و ام اس

بر اساس مجموعه تحیقات و شواهد علمی بمرور جمع شده فیزیوتراپی میتواند برای بیماران ام اس مفید باشد. همچنین فیزیوتراپی بعنوان جزئی از یک رویکرد کلی برای کمک در کنترل علائم ام اس مانند بی رمقی (fatigue) پیشنهاد شده است.

 

اگر چه فیزیوتراپی دامنه های وسیع و رویکردهای بسیاری داشته و ما تنها در شروع بررسی این نکته هستیم که کدام دامنه و رویکرد برای بیماران ام اس بهترین است.

شواهد اینگونه نشان میدهند که برخی زمینه های فیزیوتراپی مانند تمرینهای قدرتی و تمرینهای هوازی منجر به افزایش توانایی در راه رفتن , ایستادن و در واقع کاهش خستگی و بی رمقی میشوند. اما این واقعیت نیز وجود دارد که بیماران ام اس تفاوت زیادی با هم داشته و از نظر زمان ابتلا و شدت پیشرفت بیماری نیز با هم متفاوت هستند. چنین امری دلالت بر این مهم دارد که یک تمرین خاص را نمی توان برای همه توصیه نمود چون ممکن است برای برخی مفید نباشد.
بنابراین مهم است که انجام تمرینها زیر نظر یک فیزیوتراپ و با مشارکت سایر مراقبین بهداشت صورت گیرد تا هرکس متناسب با وضعیتی که دارد به انجام تمرینها پرداخته و در طول زمان به وضعیت جسمی بهتری دست یابد برای دستیابی به هدف فوق و دستیابی به بهترین روش تاثیر گذار روی سلامتی شخص تبادل اطلاعات , مشورت و همکاری صریح لازم است.
رویکرد درمانی خاص با توجه به منابع موجود بین درمانگرها . تجربه درمانگر , رجحان شخصی درمانگر و بیمار , متفاوت است. درمان به اشکال مختلف می تواند پیشنهاد شود چه برای بیماران بستری چه برای بیماران سرپایی و چه تمرینهای جمعی. چنین انعطاف پذیریی بسیار ضروری است زیرا هر بیمار خاص و یکه است (کمتر دو بیمار کاملا مشابه وجود دارند) و نیازهایشان نیز همواره در حال تغییر می باشد.

انجام فیزیوتراپی بایستی بصورت پیوسته و بلند مدت باشد تا بهترین نتیجه را برای بیمار در بر داشته باشد, در غیر این صورت نتیجه مورد نظر حاصل نخواهد شد. خود درمانی مداوم و موثر بخشی حیاتی در رویکرد به فیزیوتراپی جهت به حداقل رساندن علائم بیماری محسوب میشود علائمی مانند گرفتگی عضله ها - بی رمقی – ضعف و درد. چنین امری مستلزم درک ماهیت علائم بیماری و منطقی است که در رویکرد مدیریتی ما وجود دارد تا توانایی بکاربردن ره یافت و شیوه های مناسب را داشته باشیم0 چنین دانشی نه تنها شخص را قادر به کنترل بهتر علائم بیماریش میکند بلکه باعث میگردد تا او شناخت کافی از توانایی خودش بدست آورد. آموزش نقش کلیدی در فیزیوتراپی دارد0

در ارتباط با این رویکرد آنچه مهم است این است که فیزیوتراپی نباید حاکم بر زندگی فرد باشد بلکه بایستی جزئی از زندگی او گردد به این شکل که :

- در وضعیتهایی قرار گرفته که در آنها احساس راحتی کرده و هم ترازی عضله ها و مفاصل وجود داشته باشد مثل وقتی که روی رختخواب دراز کشیده اید یا روی صندلی نشسته اید.

- بکار بردن الگوهای حرکتی که باعث ایجاد عدم تقارن نشود یا باعث افزایش سفتی و گرفتگی عضله ها نگردد.

- مشارکت در انجام تمرینهای هوازی

- استفاده صحیح از تجهیزات

اهداف اولیه فیزیوتراپی عبارتند از:

- تشخیص جامع نیازهای فیزیکی , تمرکز روی وضعیت و حرکت
- تسهیل انجام وظایف بطور مستقل
- ارائه مجموعه آموزشهایی در ارتباط با موضوعهای: تمرینهای هوازی – حرکت و انجام امور و چگونگی حرکت بگونه ای که کمتر بیمار دچار سقوط شود.
- جلوگیری از بغرنج تر شدن وضعیت بیمار مانند در تنگا و فشار قرار گرفتن , کوتاه شدن عضله ها و تاندون بافتها.
- دست یابی به بهترین وضعیت تندرستی فیزیکی – عمومی

"نقل شده" کلمه ای است که فیزیوتراپها اغلب برای توصیف بهبود بدست آمده و دائمی شده در یکنفر بکار می برند , آنها با اندازه گیری تغییرات نسبت به سنجش میزان پیشرفت بیمار در طول زمان اقدام میکنند , چنین سنجشی در نواحی کیفیت راه رفتن , سطح تندرستی, دامنه حرکات و مقدار انجام وظایف بطور مستقل صورت میگیرد. در صورتیکه وضعیت بیمار بطرف بدتر شده باشد فیزیوتراپها میتوانند مشخص کنند که این بدتر شدن ناشی از عوامل عصبی است یا سایر عوامل است.

چنین تشخیصی ضروری است زیرا محدودیت در منابع مراقبت بهداشتی به این معنی است که تمرینهای مداوم بلند مدت به دشواری میتواند مفید باشد در صورتیکه تغییرات مثبت بوقوع نپیوندد یا اگر پس از مدتی بهبود مورد نظر حاصل نگردد.
لذا خود درمانی مداوم بوسیله مشارکت با فیزیوتراپ بنیاد اساسی موفقیت در رهیافت درمان با فیزیوتراپی است.