پایگاه اطلاع رسانی پرستاری

برنامه درسي

دوره آموزشي 

كاربرد مديريت اسلامي و

مناسبات انساني در پرستاري

 مقدمه: 

     اين دوره آموزش، در جهت آگاهي بيشتر مديران و برنامه ريزان پرستاري در مراكز بهداشتي- درماني با علوم و روشهاي مديريت و برنامه‎ريزي، تدوين شده است.

     از آنجائيكه امروزه نحوه ارائه خدمات بهداشتي - درماني به ويژه ارائه صحيح مراقبتهاي پرستاري، خود به منزله علم و هنريست كه دانشها، نگرشها و مهارتهاي لازم را طلب مي‎كند ولي اين موضوع با وجود اهميت فراوان هنوز جايگاه شايسته و كامل خود را در محتويات دروس و كاربرد آنرا در مراكز درماني پيدا نكرده است.

     امر مهم مديريت و برنامه‎ريزي در ارائه مراقبتهاي پرستاري مي‎بايست از يكسو، بررسي علوم مربوط به خصوصيات فردي و انساني و از سوي ديگر علوم مربوط به ويژگيهاي جمعي و اجتماعي پرداخته و همه اين علوم را در ارتباط با مراقبت و مسائل پرستاري و بهداشتي و چگونگي رسانيدن اين خدمات به فرد و جامعه( برنامه‎ريزي) مورد بررسي قراردهد.اين موضوع از چنان گستردگي و دامنه و تنوعي برخوردار است كه گردآوري همه مطالب در يك دوره آموزشي به آساني ميسر نمي‎باشد.

     نقش اساسي مديريت در كليه موسسات، استفاده مطلوب از منابع(انساني، تجهيزاتي و مادي موجود) و هدايت و كنترل منابع سازمان در جهت دستيابي به هدفهاي معيني است كه در اين دوره آموزش هدف ارائه بهترين خدمات پرستاري در مراكز درماني مي‎باشد.

     از طرفي استفاده مطلوب از منابع انساني موجود و ايجاد روحيه همكاري و كوشش متقابل در يك مركز درماني به سهولت امكان پذير نيست. براي نيل به اين هدف مديران بايد به طور مستمر با فلسفه و روش‎هاي نوين مديريت و روابط انساني آشنا شوند.

هدف كلي:

    فراگيران با مفهوم مديريت و رهبري آشنا شده و به اهميت رعايت اصول صحيح در برقراري مناسبات انساني با توجه به موازين اسلامي، به هنگام رهبري اعضاي گروه پرستاري و ساير همكاران پي ببرند و كاربرد اصول صحيح برقراري مناسبات انساني را به سطوح مختلف كاركنان آموزش دهند.

اهداف جزئي:

در پايان دوره از فراگيران انتظار مي‎رود قادر باشند:

1- مفهوم مديريت و رهبري را تعريف كنند و تفاوت اين دو واژه را به صورت كاربردي تشريح كنند.

2- كاربرد موازين و اخلاق اسلامي را در رهبري افراد گروه توصيف نمايند.

3- اهميت رعايت اصول صحيح در برقراري مناسبات انساني را توصيف نمايند.

4- قادر باشند روش مناسب ارتباط را در موارد گوناگون با مافوق،‌ هم رديفان و افراد تحت سرپرستي خود انتخاب نمايند.

5- سبكهاي مختلف مديريت و رهبري را شرح دهند و بتوانند عملاً با توجه به موقعيت زمان و مكان سبك مقتضي را به كار گيرند.

6- نظريه سيستميك را در مديريت پرستاري با يك تمرين عملي بيان كنند.

شرايط شركت كنندگان در دوره آموزشي:

1-داشتن مدرك تحصيلي ليسانس پرستاري

2-استخدام تمام وقت آزمايشي يا قطعي در دانشگاه آزاداسلامي (غيربازنشسته و غير مامور از ساير ادارات و موسسات)

معيارهاي ارزشيابي از شركت كنندگان:

1-حضور منظم در كلاس و کارگاه های بحث و گفتگو

2-مشاركت در فعاليتهاي ياد گيري

3-موفقيت در آزمون پايان دوره

محل آموزش:

دانشكده‎هاي پرستاري و مامائي و يا موسسات بهداشتي، درماني كه داراي فضاي مناسب و امكانات و تجهيزات مناسب( رسانه‎هاي آموزشي) باشند.

آموزش دهندگان:

بايد حداقل داراي درجه فوق ليسانس پرستاري باشند.

برای تدریس ارجح است از پرستاراني كه تجربه مديريت در پرستاري و سابقه تدريس مديريت در پرستاري را داشته باشند استفاده شود.

مدت دوره: جمعاً 60 ساعت

(36 ساعت نظري+24 ساعت عملي)معادل سه و نیم واحد درسی

شناسه دوره:1712 – ویرایش اول 

سرفصل مطالب آموزشی:

- مفهوم واژه مديريت رهبري 3 ساعت نظري

- نظريه‎هاي مديريت: 4 ساعت نظري

 كلاسيك

 سيستم ها 

 نگرش اسلام در مديريت و مقايسه مكاتب با يكديگر

- وظايف مدير: 16 ساعت نظري و عملي

 برنامه‎ريزي

 سازمان‎دهي

 بكار گماردن نيروي انساني 

 هدايت، رهبري و كنترل و هماهنگي

 ارزشيابي

- برآورد نيروي انساني: 8 ساعت نظري و عملي

 بيمارستان

 مركز بهداشت 

 آموزش، توسعه و نگهداري نيروي انساني

 بودجه بندي

 تجهيزات

- مناسبات انسانی در اسلام 12 ساعت نظري و عملي 

 ارتباط و انگيزش

 مصاحبه و مشاوره 

 كاربرد اصول اخلاق اسلامي در مديريت 

 پويائي گروه

- مراحل مشكل گشائي 7ساعت نظري و عملي

 شناخت مشكل و بيان آن 

 تحليل عوامل و شرايط پديد آورنده مشكل 

 ارائه راه حل بر مبناي توجيه علمي

- مديريت تغيير 7 ساعت نظري و عملي

- قوانين و مقررات 3 ساعت نظري

 مقررات داروئي

 مجوزهاي قراردادي ً Standing Order ً 

 مقررات شغلي 

 مقررات استخدامي

منابع درسی:

1-دكتر مايلي، محمدعلي، مديريت آموزشي و رفتار سازمان، ‌ناشر: مركز انتشارات و چاپ دانشگاه شهيد چمران، اسفندماه 1376

2-دكتر جاسبي، عبداله، اصول و مباني مديريت، دانشگاه آزاداسلامي 1369.

3-دكتر سياهپوش، سيري كوتاه در مديريت اسلامي، ناشر: حوزه علميه قم، 1367.

4-دكتر ميرسپاسي، ناصر، مديريت منابع انساني و روابط كار، ناشر: مولف چاپ و نقش جهان، 1369.

5-قابله‎جو، منيژه، كاربرد مهارتهاي مديريت در خدمات پرستاري، تهران، 1369 

6-دكتر كيبري، قاسم، مديريت رفتار سازماني، ناشر: دانشگاه آزاداسلامي، 1369

7-دكتر نيكپور، بهمن و همكاران، مديريت و برنامه‎ريزي بهداشت، درمان، جلد اول، انتشارات دانشگاه تهران، آبانماه 1368

8- Arndt. C.and Huchaby,L.Nursing Administration. St.Louis: the C.V. Mosby, Co.1975.