پایگاه اطلاع رسانی پرستاری

تعريف :

افزايش ميزان فشار خون به بالاتر از 95/140 ميلي متر جيوه به پرفشاري خون معروف است که باعث عوارض متعددي در بدن مي گردد. انواع فشار خون بالا عبارتند از :

- نوع اوليه که دليل مشخصي ندارد .

- نوع ثانويه که دراثر اختلالات کليوي و غددي رخ مي دهند .

‏

عوامل خطر ساز :

سابقه خانوادگي - سن بالاتر از 50 سال، نژادهاي آفريقايي و آمريکايي،استرس، مصرف سيگار،رژيم پر چربي و پرنمک.

‏

علائم و نشانه ها :

گيجي - سرگيجه - خستگي - طپش قلب - سردرد کوبنده و خون دماغ.

‏

عوارض :

فشار خون بد خيم - سکته مغزي - سکته قلبي- نارسايي کليه و نارسايي قلبي.

آزمونهاي تشخيصي :

هر رويه تشخيصي از لحاظ هدف از انجام ، يافته هاي طبيعي و تجربياتي که بيمار در آن مورد حس مي کند بيان مي شوند اين آزمونهاي تشخيصي مي توانند کنترل پياپي فشار خون معاينات حسي ، بررسي هاي آزمايشگاهي از نظر پتاسيم اوره و کراتينين و سديم خون ، بررسي عملکرد کليوي انجام تجزيه کمي و کيفي ادرار ، نوار قلب ، عکسبرداري قفسه سينه ، و پيلوگرافي وريدي کليوي باشند .

‏

درمان :

درمان طبي با رژيم هاي کم نمک وکم کالري و کاهش وزن صورت مي گيرد . درمان دارويي با ديوريتکها بتابلوکرها ،مهار کننده هاي کانال کلسيمي ، مهار کننده هاي آنزيم تبديل کننده ، آنژيوتانسين وساير داروهاي ضد فشار خون صورت مي گيرد درمان جراحي در موارد که پرفشاري خون ناشي از فئوکروموستيوما يا تومورهاي کليوي باشد انديکاسيون دارد .

مراقبت در منزل :

* اطلاعات کلي در مورد فرآيند بيماري ، عوامل تسريع کننده و عوامل خطر ساز بايد به بيمار داده شود بايد به بيمار توضيح داده شود که فشار خون شامل : فشار سيتوليک و دياستوليک است .

* درمورد علائم هشدار دهنده بيمار بايد آموزش ببيند که در صورت بروز اين علايم آنان را به پزشک يا پرستار اطلاع دهد اين علايم عبارتند از : سردرد صبحگاهي، گيجي ، خستگي ، خون دماغ و طپش قلب مي باشند .

* آموزش هاي خاص دراين بيماران شامل موارد زير مي باشند بيمار بايد آموزش ببيند که الگوي زندگي خود را جهت کنترل فشار خون تغيير دهد اين تغييرات شامل :

برنامه هاي ورزشي منظم - رژيم - درمان استرس خود کنترلي فشار خون و پيگيري منظم طبي است بايد به بيمار آموزش داد که فشار خون را روزانه در يک زمان معيني اندازه گيري و مواردي که فشار خون بالاست آن را به پزشک اطلاع دهد از روش آموزش، نمايش دادن بازگشتي استفاده کنيد .

راجع به تاثير استرس بر فشار خون با بيمار صحبت کند و روش هاي کنترل نظير آرامسازي، بيوفيدبک و . . . را به بيمار آموزش دهيد بيمار بايد آموزش ببيند که ازمصرف سيگار و تنباکو خودداري کند چون اين مواد باعث افزايش فشار خون مي شوند اين بيماران نبايد چاق شوند و در صورت داشتن اضافه وزن بايد آن را کاهش دهند .

* در زمينه داروها بايد هدف از تجويز ، دوز ، فهرست ، روش مصرف وعوارض جانبي توضيح داده شود .

بايد به بيمار تاکيد کرد که داروها را به طور منظم و در يک زمان مصرف نمايند و از کاهش و يا افزايش دوز مصرف دارو اجتناب ورزند .

* در زمينه فعاليت ها بايد بيمار را به انجام ورزش هاي هوازي تشويق کرد و آنها را از انجام فعاليتي که باعث افزايش کار قلب و افزايش خون مي شود باز داشت .

اهميت ورزش منظم در جهت تسهيل کار قلب کاهش استرس ، تقويت عضله قلب ، کمک به کاهش وزن و کاهش سطح کلسترول خون بايد مورد تاکيد قرار بگيرد . بايد به بيمار آموزش داد که بعد از ورزش هوازي فشار سيتوسيک 25% کاهش  مي يابد و با تداوم ورزش فشار خون دياستوسيک نيز در حين استراحت کاهش مي يابد .

* در مورد رژيم غذايي بايد به اين نکات توجه داشت نمک باعث احتباس آب در بدن و افزايش فشار خون مي گردد .

لذا بيمار بايد از خوردن غذاهاي پر سديم خودداري کند و به غذاي خود نمک اضافه ننمايد بيمار رژيم هاي داراري چربي را استفاده نکند بيمار بايد به يک متخصص تغذيه ارجاع داده شود .