پایگاه اطلاع رسانی پرستاری

بررسي کيفيت ارائه خدمات آموزشي مجموعه معيارها و شاخص هاي ارائه خدمات آموزشي در رشته پرستاري

معيارهاي زير مجموعه درونداد


الف) دانشجويان (كنكور سراسري)
ب)اعضاي هيأت علمي
1. تعداد مطلق
استاد
دانشيار
استاديار
مربي

2. سرانه ها
سرانه دانشجو به هيات علمي
نسبت رتبه هاي برتر هيات علمي
نسبت هيات علمي و پروازي به كل مدرسين

ج) امكانات و تجهيزات
1. كتابخانه ها
تسهيلات (اختصاصي بودن، فهرست نويسي، قرائت خانه،
ظرفيت، سرانه ظرفيت، امكانات تكثير)
كتاب ها و مجلات (تعداد مجلات، تعداد جلد كتب، تعداد مطلق
كتب رفرانس و سرانه كتب رفرانس)

2. رايانه
بانك اطلاعاتي
اينترنت
تجهيزات (تعداد مطلق، سرانه تجهيزات)

3. امكانات فيزيكي دانشكده
كلاس درس
امكانات آزمايشگاهي



4. امكانات فيزيكي بيمارستان ها
تخت آموزشي (تعداد مطلق، سرانه تخت آموزشي)
بخش هاي باليني (تعداد بخش ها، امكانات بخش ها)
پاراكلينيك



معيارهاي زير مجموعه فرآيند

الف) مديريت
1. دانشجويان
واحدهاي درسي (واحدهاي مصوب، واحد كامپيوتر، آموزش زبان خارجي )
آموزش در عرصه (آموزش دورن بخشي، آموزش در فيلد)

2. اعضاي هيات علمي
رشد و بالندگي اعضاي هيات علمي (آموزش، روش تحقيق، كامپيوتر)

ارزيابي ها
- نظام مدون ارزيابي آموزش نظري

- نظام مدون ارزيابي آموزش كارآموزي

3. سيستم
رعايت قوانين (پيش نياز، مشروطي، اخراجي، نرم افزار كنترل واحدهاي درسي )
ارزيابي آزمون ها
نظام ارزشيابي كوريكولوم
نظام تدوين طرح درس

ب) سيستم حمايتي و مشاوره اي
1. دانشجويان
استاد راهنما
جلسه معارفه
دفترچه راهنما
تابلوي اطلاع رساني

2. اعضاي هيات علمي
فرصت مطالعاتي
تسهيلات شركت در كنگره هاي خارجي
اطلاع رساني




معيارهاي زير مجموعه برون داد

الف) دانشجويان
1. ميزان فراغت از تحصيل
2. ادامه تحصيل

ب) تاليفات اعضاي هيات علمي
1. كتاب ها
2. مقالات
معتبر كشوري
بين المللي





تعاريف كاربردي و نتايج

معيارهاي زير مجموعه درونداد

همانطور كه در نموار شاخه درختي معيارها وشاخصهاي مورد بررسي ملاحظه كردهايد، ارائهخدمات آموزشي در هر دانشكده دندانپزشكي در قالبسه زير مجموعه درونداد، فرآيند و برونداد بررسيشده است
در اين قسمت تعاريف و نحوه بررسيمعيارها و شاخصهاي درونداد و نتايج مقايسهدانشكدهها در همان معيارها و شاخصها ارائه شدهاست.
معيار درونداد خود به سه زير شاخه اصلي كنكورسراسري، اعضاي هيأت علمي و امكانات و تجهيزاتتقسيم شده است كه هر كدام به طور جداگانه بررسي مي شوند :


الف ـ كنكور سراسري:
آدرس: رشته پرستاري / درونداد / كنكورسراسري
يكي از معيارهاي مهمي كه در تمامي طرحهاي مشابه در جهان مورد بررسي و توجه قرار گرفته سطحورودي دانشجويان به هر دانشكده است. اين سطحمعمولاً از طريق آزمونهاي سراسري ورودي مانند كنكور سراسري بررسي ميشود و به طور غيرمستقيم بازتابوضعيت كمّي و كيفي هر دانشكده در سطح جامعه رانشان ميدهد. اين معيار با محاسبه ميانگين نمراتدانشجويان ورودي به هر دانشكده در كنكور سراسريبررسي شده است. نتايج مقايسه وضعيت دانشكده ها در معيار كنكور سراسري را در جدول 3 ملاحظه مي كنيد.


ب ـ اعضاي هيأت علمي:
آدرس: رشته پرستاري / درونداد / اعضايهيأت علمي
اين معيار از دو زير شاخه تعداد مطلق و سرانهتشكيل شده است.

تعداد مطلق:
آدرس: رشته پرستاري / درونداد / اعضايهيأت علمي / تعداد مطلق
اين معيار خود از چهار زير شاخه تشكيل شدهاست:
استاد: عبارت است از تعداد اعضاي هيأت علميبا رتبه استادي
دانشيار: عبارت است از تعداد اعضاي هيأتعلمي با رتبه دانشياري
استاديار: عبارت است از تعداد اعضاي هيأتعلمي با رتبه استادياري
مربي: عبارت است از تعداد اعضاي هيأت علميبا رتبه مربي


سرانه:
آدرس: رشته پرستاري / درونداد / اعضايهيأت علمي / سرانه ها
اين معيار نيز خود سه زير شاخه ديگر را شاملميشود:
سرانه دانشجو به هيأت علمي(جدول 7): اين معيار از 4قسمت دانشجو به استاد با وزن 10%، دانشجوبه دانشيار با وزن 20%، دانشجو به استاديار باوزن 40% و دانشجو به مربي با وزن 30%تشكيل شده است

نسبت رتبه هاي بالاتر هيات علمي : اين معيار نيز در اكثر طرح هاي معتبر، به طور مشابه بررسي شده و شامل دو زير شاخه نسبت اعضاي هيات علمي با رتبه استاديار به كل اعضاي هيات علمي با %60 وزن و نسبت اعضاي هيات علمي با رتبه دانشيار به كل اعضاي هيات علمي با وزن %40 است.

نسبت هيات علمي و پروازي به كل مدرسين : در اين معيار تعداد اعضاي هيات علمي دانشكده مربوطه و هيات علمي پروازي به كل مدرسين رشته پرستاري در دانشكده اعم از عضو هيات علمي يا مدرسين غير هيات علمي محاسبه شده است.


ج ـ امكانات و تجهيزات:
آدرس: رشته پرستاري / درونداد /امكانات و تجهيزات
اين معيار از چهار زير شاخه اصلي كتابخانه، رايانه،امكانات فيزيكي دانشكده و امكانات فيزيكي بيمارستان ها تشكيل شده است.


كتابخانه:
آدرس: رشته پرستاري / درونداد /امكانات و تجهيزات / كتابخانه
يكي از مهمترين معيارهايي كه تقريباً در تماميطرحهاي مشابه در جهان بررسي شدهاند كتابخانهاست. اين معيار شامل دو زيرشاخه تسهيلات و كتابهاو مجلات است.

تسهيلات: در زيرشاخه تسهيلات6 معيار انتخابيزير بررسي شدهاند:

1 ـ اختصاصي بودن كتابخانه: در اين معياراختصاصي بودن كتابخانه براي دانشكده پرستاري و مامايي بررسي شده است. اين معيار به دليل تأثير مستقيم كه اختصاصي بودن كتابخانه براي يك رشته خاص در به روز بودن و تنوع كتاب ها و مجلات كتابخانه دارد مورد توجه قرار گرفته است.

2 ـ فهرستنويسي: وجود سيستم فهرستنويسيبينالمللي در كتابخانه دانشكده و تمامي بيمارستان هاي تحت پوشش در اين معيار بررسيشده است. اكثر كتابخانههاي بررسي شده باسيستم NLM و يا LC تجهيز شدهاند.

3 ـ قرائتخانه: وجود فضايي در دانشكده كه برايمطالعه دانشجويان در نظر گرفته شده باشدتأثير مثبتي بر وضعيت تحصيلي ايشان دارد.اين فضا با سالن مطالعه كتابخانه متفاوت بوده ودر مكاني جداگانه قرار دارد. وجود چنينمكاني با عنوان قرائتخانه بررسي شده است.

4 ـ ظرفيت: منظور مجموع تعداد صندليهاي سالن مطالعهكتابخانه دانشكده و بيمارستان هاي تحت پوشش است.

5 ـ سرانه ظرفيت: مجموع ظرفيت كتابخانه ها تقسيمبر تعداد كل دانشجويان در اين معيار محاسبهميشود.

6 ـ تكثير: وجود دستگاه تكثير در محيط كتابخانه كهبراي تكثير مجلات و يا قسمتهايي از كتابهابراي دانشجويان مورد استفاده قرار ميگيرد، دراين معيار بررسي شده است.


كتابها و مجلات: در اين معيار نيز چهار زيرشاخهانتهايي زير مورد توجه قرار گرفته است:

1- تعداد مجلات : تعداد مجلات مشترك انگليسي زبان كتابخانه كه از زمان اشتراك تا پايان 2001 موجود است، در اين معيار منظور شده اند.

2 ـ تعداد جلد كتاب: تعداد كل جلد كتابهاي كتابخانه هاي دانشكده و بيمارستان ها در اين شاخه محاسبه شده است.

3 ـ تعداد كتاب رفرانس: يكي از مهمترينشاخصهايي كه ميزان كارآيي يك كتابخانه رانشان ميدهد تعداد عناوين كتابهاي كتابخانهاست. متأسفانه به دليل سيستم خاص مديريت كتابخانهها در ايران استخراج تعداد عناوينكتابها عملاً غيرممكن بوده و به جاي آنتعداد جلد كتاب ارائه ميشود. از آنجا كهبسياري از كتابهاي كتابخانه قديمي و فاقداعتبار بوده و عملاً براي دانشجويان بدوناستفاده است، در اين طرح از تعداد كتبهايمرجع به عنوان شاخصي براي كارآمديكتابخانه براي دانشجويان استفاده شده است. اين معيار نيز در كتابخانه دانشكده و كتابخانه هاي بيمارستان ها بررسي شده است.

4 ـ سرانه كتاب رفرانس: در اين شاخه مجموعكتابهاي محاسبه شده در قسمت قبل بر تعداددانشجويان دانشكده تقسيم شده است.



رايانه:
آدرس: رشته پرستاري / درونداد /امكانات و تجهيزات / رايانه
رايانه دومين زير شاخه معيار، امكانات و تجهيزاتبوده و از سه زيرشاخه بانك اطلاعاتي، اينترنت وتجهيزات تشكيل شده است.

بانك اطلاعاتي: بانكهاي اطلاعاتي به عنوان منابعغني و به روز اطلاعات همواره در مراكز آموزشيمورد توجه خاصي قرار دارند. در اين معيار انتهاييتعداد بانكهاي اطلاعاتي در دسترس دانشجويان پرستاري در دانشكده و بيمارستان ها و سرانه تعداد پايانههايي كه اين بانكها را ارائهميدهند مورد نظر قرار گرفتهاند.

اينترنت: در اين معيار وجود پايگاه اينترنتي (وبسايت) فعال مربوط به دانشكده پرستاري و مامايي ومحتويات اصلي آن مانند اطلاعات عمومي،اطلاعات گروهها و اعضاي هيأت علمي، جدولزماني و سرفصل دروس و نيز وجود كوريكولومآموزشي، درسنامهها و طرح درسهاي مربوط بهدوره آموزشي رشته پرستاري بررسي شدهاند.

وجود مركز كامپيوتر مستقل ارائهدهنده خدماتاينترنتي و سرانه تعداد پايانههاي در دسترسدانشجويان و نير نحوه دسترسي به اينترنت و OnLine يا OffLine بودن آن در دانشكده و بيمارستانها از ديگر قسمتهاي مورد توجه در اين معيار بوده است.

تجهيزات: اين شاخه از نمودار معيارها وشاخصهاي طرح خود از دو زيرشاخه انتهاييتعداد مطلق و سرانه تجهيزات تشكيل شده است.

تعداد كامپيوترهاي پنتيوم و انواع با سرعتپايينتر، پرينترهاي سوزني، ليزري و جوهرافشانكه در دانشكده و بيمارستانها در دسترس دانشجويان پرستاري باشد دراين معيار محاسبه شده است. در زيرشاخه دوم اينمعيار تعداد فوق بر تعداد دانشجويان تقسيم ومحاسبه شده است.



امكانات فيزيكي دانشكده:
آدرس: رشته پرستاري / درونداد /امكانات و تجهيزات / امكانات فيزيكي دانشكده
اين معيار خود شامل دو شاخه انتهايي كلاس درسو امكانات آزمايشگاهي است.

كلاس درس: اگرچه كلاسهاي درسي ظاهرا ًامكاناتي در دسترس و بدون مشكل هستند، ولي بابررسي دانشكدهها متوجه تفاوتهاي زيادي بينتعداد و كيفيت اين كلاسها ميشويم. به طوري كهبعضاً كمبود اين فضاها برنامهريزي آموزشيمديران را تحتالشعاع قرار ميدهد. در اين معيارمواردي چون تعداد كلاسها و آمفيتئاترها،ظرفيت آنها و امكانات گرمايش، سرمايش، صوتيو تصويري بررسي ميشود.

امكانات آزمايشگاهي: در اين معيار در دسترس بودن آزمايشگاههايي چون آناتومي،بيوشيمي، فيزيولوژي، ميكروبشناسي، انگلشناسي، ايمني شناسي و اتاق پراتيك بررسي شدهاند. از آنجائيكه بيشتر اين آزمايشگاهها در اكثر دانشكده هاي كشور متعلق به دانشكده پزشكي بوده و در اختيار دانشكده پرستاري و مامايي قرار مي گيرد دانشكده هايي كه در شهرشان دانشكده پزشكي دولتي وجود دارد از تسهيلات بيشتري برخوردار هستند.



امكانات فيزيكي بيمارستان ها:
آدرس: رشته پرستاري / درونداد / امكانات و تجهيزات/ امكانات فيزيكي بيمارستان ها
اين معيار اصلي از سه شاخص تخت آموزشي، بخش هاي باليني و امكانات پاراكلينيك تشكيل شده است.

تخت آموزشي: اين معيار خود به دو شاخه انتهايي تعداد مطلق تخت آموزشي و سرانه تخت آموزشي تقسيم مي شود. در زير شاخه تعداد مطلق تخت آموزشي، مجموع تعداد تخت هاي فعال آموزشي مربوط به بخش هاي آموزشي هر بيمارستان تحت پوشش محاسبه مي شود و در زير شاخه سرانه تخت آموزشي عدد محاسبه شده در معيار قبل بر تعداد دانشجويان پرستاري دانشكده تقسيم مي شود.

بخش هاي باليني :اين معيار نيز به دو زير شاخه انتهايي تعداد بخش ها و امكانات آنها تقسيم مي شود. در شاخه انتهايي تعداد بخش ها، مجموع تعداد تمامي بخش هاي آموزشي و غير آموزشي بيمارستان هاي آموزشي تحت پوشش محاسبه مي شود و در شاخه انتهايي امكانات مواردي چون تابلوي اطلاع رساني، كلاس درس، اتاق معاينه و ايزوله، قفسه كتاب، وجود دستيار تخصصي، وجود كارشناس و كارشناس ارشد مستقر در بخش، وجود اتاق معاينه، دستگاه اسلايد يا اورهد اختصاصي بخش و وجود دانشجوي پزشكي در بخش هاي آموزشي بررسي مي شوند.


پاراكلينيك: در اين معيار وجود تمامي امكانات پاراكلينيك در بيمارستان هاي تحت پوشش بررسي شده اند.



معيارهاي زير مجموعه فرآيند

همانطور كه در نمودار شاخهدرختي مجموعهمعيارها و شاخصهاي مورد بررسي طرح ملاحظهكرديد، ارائه خدمات آموزشي براي رشته پرستاري به سه زيرشاخه اصلي درونداد، فرآيند وبرونداد تقسيم شد.در اين بخش از كتاب معيارها و شاخص هاي فرآيند را مورد بررسي قرار مي دهيم.
زيرشاخه فرآيند خود از دو زيرشاخه اصليمديريت و سيستم حمايتي و مشاورهاي تشكيل شدهاست.

الف ـ مديريت:
آدرس: رشته پرستاري / فرآيند / مديريت
اين معيار اصلي شامل سه زيرشاخه دانشجويان،اعضاي هيأت علمي و سيستم است كه هر كدام به طورجداگانه شرح داده ميشوند:


مديريت دانشجويان:
آدرس: رشته پرستاري / فرآيند / مديريت /دانشجويان
معيار دانشجويان از دو شاخص واحدهاي درسي وآموزشدر عرصه تشكيل شده است.

واحدهاي درسي: معيار واحدهاي درسي شامل 3شاخص زير ميباشد:
1 ـ واحدهاي مصوب: در اين معيار تعداد واحدهايدرسي ارائه شده به دانشجويان در تمام طول دورهبررسي ميشوند. به دانشكدههايي كه تعداد واحدكمتري از ميزان مصوب كشور ارائه مي دهند، امتياز كمتري اختصاص مييابد.

2ـ واحد كامپيوتر: در اين معيار ارائه اجباري واحدكامپيوتر بررسي شده است.

3 ـ آموزش زبان خارجي: در اين معيار مواردي چون تعداد كل واحدهاي زبان كه در طول دوره به دانشجويان ارائه مي شود، نحوه ارائه زبان پيش دانشگاهي مانند نحوه سطح بندي دانشجويان و ارائه اجباري آن و در نهايت وجود لابراتوار زبان كه براي آموزش مورد استفاده قرار گيرد بررسي شدهاند.

آموزش در عرصه: در اين معيار نيز دو زير شاخهانتهايي آموزش درون بخشي و آموزش در فيلد بررسي شده است.

1ـ آموزش درون بخشي: در اين معيار انتهايي نيز فعاليتهاي آموزشي مانند دادن دارو توسط دانشجويان به بيمار،راندبخش توسط مربي پرستاري، انجام پروسيجرهاي پرستاري توسط دانشجويان، شركت در گزارش صبحگاهي، ارائه كنفرانس، تهيه مطالب آموزشي و آموزش به بيمار و خانواده وي و ساير فعاليت هايي كه بسته به نوع بخش متفاوت است بررسي شده اند.

لازم به ذكر است كه در اين معيار فعاليت هايي كه به طور روتين و منظم برگزار مي شود و توسط مسؤولين و استادان محترم هر بخش و كارآموزان شاغل در آنها مورد تأييد قرار گرفته منظور شده اند.

2 ـ آموزش در فيلد: در اين معيار نيز وجود مراكز آموزش دهنده در فيلد در برنامه آموزشي دانشجويان پرستاري، مانند مهد كودك ها، مدارس، بازديد از اماكن عمومي، مراكز اورژانس شهري، مراكز نگهداري كودكان عقب مانده ذهني، خانه هاي بهداشت، كارخانجات، بازديد از منازل و خانه هاي سالمندان بررسي شده اند.


مديريت اعضاي هيأت علمي:
آدرس: رشته پرستاري / فرآيند / مديريت /اعضاي هيأت علمي
اين معيار اصلي از دو زيرشاخه رشد و بالندگي اعضايهيأت علمي و ارزيابي تشكيل شده است. تعاريف و زيرشاخههاي اين دو شاخص به شرح زير است:

رشد و بالندگي اعضاي هيأت علمي: براي بررسياين معيار كه در حقيقت چگونگي به روزسازي دانش اعضاي هيأت علمي ميباشد، سه حيطهآموزش پزشكي، روش تحقيق و كامپيوتر انتخابشدهاند.

1 ـ آموزش پزشكي: در اين شاخه انتهايي وجود سيستم تقويت مهارتهاي آموزشي در اعضاي هيأتعلمي بررسي ميشود. تعداد كارگاههايي كه درزمينه آموزش شامل روشهاي تدريس، آزمونها،ارزيابي و ارزشيابي و... براي اعضاي هيأت علمي رشته پرستاري برگزار شده، تعداد عناوين كارگاههايفوق، درصد اعضاي هيأت علمي رشته پرستاري كه در اينكارگاهها شركت كردهاند و وجود سيستم مدون مديريت تقويت مهارتهاي آموزشي از مواردياست كه در اين معيار بررسي ميشوند.

لازم به ذكر است كه در اكثر دانشگاههاي كشور كارگاههاي مذكور توسط مركز توسعه آموزشپزشكي دانشگاه برگزار شده و به اعضاي هيأتعلمي دانشكدههاي مختلف ارائه ميشود.

2 ـ روشتحقيق: اين شاخه انتهايي نيز براي بررسي سيستم تقويت مهارتهاي مربوط به روش تحقيقدر اعضاي هيأت علمي رشته پرستاري طراحي شده است. تعداد و عناوين كارگاههايي كه در زمينههاي مربوط به روشتحقيق به اعضاي هيأت علمي رشته پرستاري ارائه شده، درصد اعضاي هيأت علمي كه در اين كارگاهها شركت كردهاند و وجود سيستم مدون مديريت مهارت هاي روش تحقيق از اجزاي اصلي اين معيار هستند.

3 ـ كامپيوتر: در اين معيار كه براي ارزيابي وجود سيستم تقويت مهارت هاي اعضاي هيات علمي در زمينه كامپيوتر طراحي شده، كليه موارد ذكر شده قبلي در مورد كارگاه هايي چون اينترنت، كاربرد بانك هاي اطلاعاتي ، Word، Powerpoint و... بررسي مي شوند.

ارزيابي: اين معيار كه وجود و چگونگي سيستم ارزيابي نحوه آموزش و تدريس اعضاي هيأتعلميرشته پرستاري را بررسي مي كند خود به دو شاخه انتهايي زير تقسيم شده است :

1- نظام مدون ارزيابي آموزش نظري: در اين معيار شرح كامل سيستم هاي ارزيابي دانشكده در دروس نظري بررسي شده و مواردي چون مشخص بودن مسؤوليت، ساختار و تيم مجري، مشخص بودن ابزار، منابع، پوشش كامل دروس، بازخورد، وجود برنامه ارتقابراساس بازخورد و چگونگي تأثير بر تصميم گيري بررسي مي شود.

2 ـ نظام مدون ارزيابي كارآموزي ها: اگرچه دربيشتر دانشگاههايي كه داراي سيستمهاي ارزيابياعضاي هيأت علمي هستند دو قسمت كارآموزي و نظري به طور يكپارچه مورد ارزيابيقرار ميگيرند. ولي براي شناسايي مواردي كه سيستم هاي جداگانه براي دو مورد فوق وجود دارد، دو معيار جدا از هم بررسي شده اند. اجزاي مورد بررسي در اين معيار نيز مانند معيار قبلي است.



مديريت سيستم:
آدرس: رشته پرستاري / فرآيند / مديريت /سيستم
براي بررسي سيستم مديريت دانشكده معيارهايفراواني را ميتوان مدنظر قرار داد. به منظور قابل اجراكردن اين بررسي ها و بعد از مشاوره هاي متعدد با صاحب نظران، چهار زيرشاخه رعايت قوانين، ارزيابي آزمون ها، نظامارزشيابي كوريكولوم و نظام تدوين طرح درس به عنوان شاخص انتخاب شدند :

رعايت قوانين: رعايت قوانين آموزشي در تماميدانشكدههاي سطح كشور مورد توجه خاص قراردارد، ولي توانايي اجراي دقيق آنها نشانگر سيستم مديريتي آموزش بوده و در دانشكده هاي مختلف داراي تفاوت هاي زيادي هست.
اين معيار به چهار زير شاخه انتهايي تقسيمميشود :

1ـ رعايت قوانين پيشنياز: عملكرد دانشكدهها برايرعايت قوانين پيشنياز متفاوت است. لذا برايبررسي اين معيار تنها به ادعاي دانشكده اكتفا نشدهو نحوه اجراي قانون، براساس دستورالعمل ثابت ومشابه و به طور عيني در تمام دانشكدهها مورد بررسي قرار گرفته است. بدين نحو كه درصد دانشجوياني كه با وجود عدم كسب نمره قبولي در درس پيش نياز، واحد پس نياز را در ترم جاري اخذ كرده اند محاسبه شده است. با در نظر گرفتن مواردي مثل ترم تسويه و يا مشكلات آموزشي خاصي كه با دخالت استادان راهنما برطرف شده، رعايت پيش نيازها در بيش از 75% موارد به منزله رعايت قانون در نظر گرفته شده است.

2 ـ رعايت حدنصاب معدل هر ترم: در اين معياررعايت حدنصاب معدل هر ترم براي اخذواحدهاي درسي در ترم بعد بررسي ميشود. در اين معيار نيز به منظور عيني كردن تمامي دانشكده ها براساس دستورالعمل خاصي كنترل شده اند. به اين صورت كه تعداد واحدهاي اخذ شده در ترم حاضر دانشجوياني كه در ترم گذشته معدل كمتر از حدنصاب مشروطي آورده اند بررسي شده است. محدوديت در تعداد واحدهاي انتخابي در بيش از 90% موارد به منزله رعايت قانون در نظر گرفته شده است.

3 ـ رعايت قوانين اخراجي: در اين معيار تنها اخراجآموزشي مدنظر قرار گرفته است. از فهرست دانشجويان مشروطي در ترم هاي گذشته اسامي افرادي كه در بيش از يك ترم مشروط شده اند استخراج شده و سرنوشت تحصيلي آنها بررسي شده است. اخراج آموزشي دانشجو در صورت مشروط شدن در سه ترم متوالي و يا 4 ترم متناوب در تمامي موارد، به منزله رعايت قانون در نظر گرفته شده است.

4 ـ نرمافزار كنترل واحدهاي درسي: در اين شاخهانتهايي وجود نرمافزاري كه اطلاعات كامل كليهدانشجويان را شامل شده و رعايت قوانين آموزشيرا كنترل نمايد، بررسي شده است. لازم به ذكر استكه بانك اطلاعات دانشجويان كه معمولاً درآموزش كل و يا اداره آمار و خدمات ماشينيدانشگاه وجود دارد، مدنظرنيست و تنها نرمافزاريكه توسط كارشناسان آموزش دانشكده و بهصورت روتين استفاده ميشود منظور شده است

ارزيابي آزمونها: دومين معيار بررسي شده درمديريت سيستم، ارزيابي آزمونها است. در اينشاخص وجود سيستم ثابت براي ارزيابيآزمونهاي برگزار شده رشته پرستاري در دانشكده بررسي شده است. مواردي كه مدنظر قرار گرفتهاعلام آدرس سؤالات بعد از برگزاري آزمون، اعلامكليد سؤالات بعد از برگزاري آزمون و تحليلپرسشي آزمونها است.

لازم به ذكر است كه در اين معيار وجود سيستمي كهتمامي آزمونها را مورد بررسي قرار دهد مورد نظراست و بررسيهاي موردي منظور نشدهاند

نظام ارزشيابي كوريكولوم: در اين معيار وجود سيستم ارزشيابي كوريكولوم و سيستم بازخورد به اعضاي هيات علمي بررسي شده است. اگرچه دانشكده هاي كشور در مورد تهيه و ارزشيابي كوريكولوم راه بسيار طولاني تا رسيدن به ايده آل هاي جهاني پيش رو دارند و عملا اقدام مؤثري در اين زمينه انجام نداده اند، ولي به دليل اهميت خاص آن و براي ايجاد انگيزه در دانشكده ها ، معيار مربوطه در نمودار شاخه درختي طرح گنجانده شده است. در اين معيار انتهايي مواردي چون محتوا (Content)، روش تعيين (Method)، محل تعيين (setting) و سيستم نظام مند جمع آوري داده ها بررسي مي شوند.

نظام تدوين طرح درس: اگرچه تدوين طرح درس وتدريس از روي طرح درسهاي تأييد شده لازمهارائه واحدهاي درسي است، ولي عملكرددانشكدهها در اين مورد كاملاً متفاوت است. در اينمعيار اجباري بودن تدوين طرح درس براي تماميگروههاي آموزشي دانشكده و وجود سيستم برايتدوين و ارزشيابي طرح درسهاي موجود موردتوجه و بررسي قرار گرفتهاند.


ب ـ سيستم حمايتي و مشاورهاي:
آدرس: رشته پرستاري / فرآيند / سيستمحمايتي و مشاورهاي
دومين معيار مورد بررسي در زير شاخه فرآيند، سيستمحمايت و مشاوره در دانشكده است. اينمعيار خود از دو زيرشاخه اصلي دانشجويان و اعضايهيأت علمي تشكيل شده است


حمايت و مشاوره دانشجويان:
آدرس: رشته پرستاري / فرآيند / سيستمحمايتي و مشاورهاي / دانشجويان
براي بررسي سيستم حمايت و مشاوره دانشجويانچهار شاخص در نظر گرفته شده است

استاد راهنما: (جدول 30) براي بررسي وضعيت و كارآيي استادراهنما در هر دانشكده براي رشته پرستاري علاوه براظهارات مسؤولين دانشكده ها براساس يك دستورالعمل ثابت، با دانشجويان نيز مصاحبه هايي انجام شده است.

در اين معيار مواردي چون سرانه استاد راهنمايحكمدار به تعداد دانشجويان، وجود برنامه مكتوببراي محل و ساعات حضور استادان راهنما وچگونگي عملكرد استاد راهنما، از تأييد برگههايانتخاب واحد گرفته تا نظارت فعال بر دانشجو درطول ترم، بررسي ميشود

جلسه معارفه: در اين معيار نحوه آشنايي دانشجويانتازه وارد با دانشكده و امكانات آن بررسي ميشود.اين آشنايي تاثير به سزايي در شروع تحصيل دانشجو دارد.

دفترچه راهنما: در اين معيار وجود دفترچه راهنما وچگونگي ارائه آن به دانشجويان تازه وارد كهميتواند مانع از سردرگمي و اشتباهات آموزشيآنها شود، بررسي ميشود. در اين دفترچه موارديچون تاريخچه و مشخصات دانشگاه و دانشكده،قوانين و مقررات آموزشي، تسهيلاتي كه در اختياردانشجويان قرار ميگيرد و نحوه رفع مشكلاتدانشجويي، مورد توجه بودهاند

تابلوي اطلاعرساني: منظور وجود تابلويي مشخصدر محيط دانشكده است كه آخرين آييننامهها،بخشنامهها و اخبار آموزشي را به طور مرتب بهنمايش بگذارد



حمايت و مشاوره اعضاي هيأت علمي:
آدرس: رشته پرستاري / فرآيند / سيستمحمايتي و مشاورهاي / اعضاي هيأت علمي
اين معيار خود نيز از سه زيرشاخه فرصتمطالعاتي، تسهيلات شركت در كنگرههاي خارجي واطلاعرساني تشكيل شده است

فرصت مطالعاتي: در اين شاخص سرانه هيأت علميكه از فرصت مطالعاتي استفادهكردهاند و وجود معيار مكتوب براي انتخاب اعضاي هيات علمي براي اعطاي تسهيلات فوق بررسي مي شود.

تسهيلات شركت در كنگرههاي خارجي: در اينشاخص سه مورد بررسي شده است. در مورد اولتمامي تسهيلاتي كه دانشگاه براي شركت در يككنگره خارجي در اختيار اعضاي هيأت علمي رشته پرستاري ميگذارد بررسي شده و بامقايسه آنها در دانشكدههاي مختلف امتيازدهيميشود. در اين امتيازدهي مواردي چون وجودآييننامه مصوب كه در صورت پيوست شدن بهمدارك ارسالي، امتياز بيشتري را نسبت به شرحجزئيات آن كسب ميكند، گردش كار علمي اعطايتسهيلات كه از گروه آموزشي هيأت علميداوطلب استفاده از تسهيلات شروع شده باشد،ميزان پرداخت و نهايتاً وجود و چگونگي سيستمبازخورد سفر به دانشگاه و ساير اعضاي هيأتعلمي (به صورت گزارش مكتوب يا شفاهي) موردتوجه قرار گرفتهاند

نسبت اعضاي هيأت علمي رشته پرستاري كه از تسهيلات فوق استفاده كرده و در كنگرههايخارجي شركت كردهاند و نحوه انتخاب اعضايهيأت علمي براي اعطاي تسهيلات فوق وچگونگي استفاده از نظام ارزشيابي استادان دراعطاي اين تسهيلات موارد دوم و سوم را تشكيلميدهند.

اطلاعرساني: در اين شاخص وجود و ارائه دفترچهراهنما به اعضاي هيأت علمي در بدو استخدامبررسي شده است. مواردي كه در اين دفترچه موردتوجه قرار گرفته تاريخچه و مشخصات دانشگاه ودانشكده، قوانين و مقررات مربوط به اعضايهيأت علمي، معرفي تسهيلاتي كه دانشگاه دراختيار اعضاي هيأت علمي ميگذارد و نحوهاستفاده از آنها و مطالبي در رابطه با آموزش وروشهاي يادگيري ميباشند. لازم به ذكر است كهاين دفترچه راهنما با دفترچه راهنمايي كه دراختيار دانشجويان تازهوارد قرار ميگيرد متفاوتاست.




معيارهاي زير مجموعه برون داد

همانطور كه در نمودار شاخه درختي مجموعهمعيارها و شاخصهاي طرح ملاحظه كرديد، ارائهخدمات آموزشي براي رشته پرستاري به سهزيرشاخه اصلي درونداد، فرآيند و برونداد تقسيم شدهاست. در اينجا تقسيمات و زيرشاخه هاي معيار برونداد را بررسي مي كنيم.
معيار برونداد از دو زيرشاخه اصلي دانشجويان وتأليفات اعضاي هيأت علمي تشكيل شده است.



الف ـ دانشجويان:
آدرس: رشته پرستاري / برونداد /دانشجويان
اين معيار از دو زيرشاخه ميزان فراغت از تحصيل و ادامه تحصيل تشكيل شده است.


ميزان فراغت از تحصيل:
آدرس: رشته پرستاري / برونداد /دانشجويان / ميزان فراغت از تحصيل
اين معيار نشاندهنده درصد دانشجوياني است كهموفق به فارغالتحصيلي در زمان مقرر ميشوند و بانسبت تعداد دانشجويان ورودي يكسال تحصيلي كه درمدت مقرر قانوني موفق به اتمام دوره تحصيلي خودشدهاند به تعداد كل دانشجويان ورودي آن سالمشخص شود. در اين طرح ابتدا تمامي دانشكده ها به دو گروه تقسم شده اند. گروه اول دانشكده هايي كه طول دوره تحصيل معمول در آنها 4 سال و گروه دوم دانشكده هايي كه طول دوره تحصيل معمول در آنها بيشتر از 4 سال است را شامل مي شوند. در هر گروه تعداد دانشجوياني كه در موعد مقرر فارغ التحصيل شده اند بررسي شده است.دانشكده هاي گروه اول كه بيشتر از %90 از دانشجويان پرستاري آنها در موعد مقرر فارغ التحصيل شده اند بيشترين امتياز و دانشكده هاي گروه دوم كه كمتر از %50 از دانشجويان آنها در موعد مقرر فارغ التحصيل شده اند كمترين امتياز را كسب كرده اند.


ادامه تحصيل:
آدرس: رشته پرستاري / برونداد /دانشجويان / ادامه تحصيل
در اين معيار درصد دانشجويان فارغ التحصيل از دوره كارشناسي پرستاري هر دانشكده كه موفق به ورود به دوره هاي كارشناسي ارشد شده اند بررسي شده است. براي محاسبه امتياز اين معيار از بين پذيرفته شدگان آزمون كارشناسي ارشد سال هاي 82، 83 ، فارغ التحصيلان سال هاي 80 و بالاتر دوره كارشناسي هر دانشكده استخراج شده است. به منظور از بين بردن اثر تعداد دانشجويان ورودي هر دانشكده، عدد فوق بر مجموع تعداد ورودي هاي سال هاي 76 و 77 تقسيم شده است.


ب ـ تأليفات اعضاي هيأت علمي:
آدرس: رشته پرستاري / برونداد / تأليفاتاعضاي هيأت علمي
براي بررسي اين معيار دو شاخص كتابها و مقالاتبررسي شدهاند


كتابها:
آدرس: رشته پرستاري / برونداد / تأليفاتاعضاي هيأت علمي / كتابها


مقالات:
آدرس: رشته پرستاري / برونداد / تأليفاتاعضاي هيأت علمي / مقالات
اين شاخص خود از دو معيار انتهايي مقالات منتشرشده در مجلات معتبر كشوري و مقالات منتشر شده درمجلات بينالمللي تشكيل شده است

معتبر كشوري: در اين معيار نسبت تعداد مقالاتاعضاي هيأت علمي رشته پرستاري كه ازاول فروردينماه 1380 تا مهرماه 1381 در مجلاتمعتبر در ايران منتشر شده به تعداد كل اعضايهيأت علمي محاسبه شده است.
فهرست مجلات معتبر كشور كه به مقالات چاپشده در آنها امتياز تعلق ميگيرد از معاونت تحقيقات و فن آوري وزارت بهداشت، درمان و آموزشپزشكي اخذ شده است.

بينالمللي: منظور از مجلات بينالمللي مجلاتياست كه داراي اندكس بينالمللي باشند
در اين معيار تعداد مقالات اعضاي هيأت علمي رشته پرستاري كه از اول فروردينماه 1380تا مهرماه1381 در مجلات بينالمللي منتشر شدهبررسي شده و دو مورد نسبت تعداد اعضاي هيأتعلمي واجد مقاله رشته پرستاري به كل اعضاي هيأت علمي ونسبت تعداد مقالات هر دانشكده به تعداد اعضايهيأت علمي آن دانشكده محاسبه شدهاند. مورد اول60% و مورد دوم 40% از وزن اين معيار را به خوداختصاص دادهاند.