شكستگي‌ استخوان‌ ترقوه

 

استخوان‌ ترقوه‌، بين‌ استخوان‌ كتف‌ و بالاي‌ استخوان‌ جناغ‌، «بستي‌» تشكيل‌ مي‌دهد كه‌ به‌ نگهداري‌ اندام‌ بالايي‌ كمك‌ مي‌كند. شكستگي‌ استخوان‌ ترقوه‌ در اثر ضربه‌ مستقيم‌ نادر است‌. شكستگي‌ معمولاً در اثر يك‌ نيروي‌ غيرمستقيم‌ كه‌ از يك‌ ضربه‌ وارد بر شانه‌ منتقل‌ مي‌شود و يا در امتداد اندام‌ بالايي‌ سير مي‌كند (مثلاً در اثر سقوط‌ روي‌ بازوي‌ كاملاً باز شده‌)، ناشي‌ مي‌شود. شكستگي‌ استخوان‌ ترقوه‌ اغلب‌ در افراد جوان‌ و در نتيجه‌ فعاليت‌هاي‌ ورزشي‌ روي‌ مي‌دهد. دو انتهاي‌ استخوان‌ ترقوه‌ شكسته‌ شده‌، ممكن‌ است‌ جابه‌جا شوند و منجر به‌ تورم‌ و خونريزي‌ در بافت‌هاي‌ اطراف‌ و نيز انحراف‌ شانه‌ شوند.

 

تشخيص‌

ممكن‌ است‌ موارد زير وجود داشته‌ باشند:

درد و حساسيت‌ در لمس‌ كه‌ در اثر حركت‌ تشديد مي‌شوند.

تورم‌ و تغيير شكل‌ شانه‌

مصدوم‌ تلاش‌ مي‌كند كه‌ عضلات‌ خود را شل‌ كند و درد را تسكين‌ دهد؛ او ممكن‌ است‌ دست‌ خود را از ناحيه‌ آرنج‌ نگه‌ دارد و سرش‌ را به‌ قسمت‌ آسيب‌ديده‌ خم‌ كند.

 

 

اهداف‌

بي‌حركت‌ كردن‌ شانه‌ و دست‌ آسيب‌ديده‌

فراهم‌ كردن‌ شرايط‌ انتقال‌ به‌ بيمارستان‌

 

۱) به‌ مصدوم‌ كمك‌ كنيد تا بنشيند. دست‌ آسيب‌ديده‌ را به‌طور مورب‌ روي‌ قفسه‌ سينه‌ قرار دهيد به‌طوري‌ كه‌ نوك‌ انگشتان‌ روي‌ شانه‌ مقابل‌ قرار بگيرد. از مصدوم‌ بخواهيد كه‌ آرنج‌ خود را با دست‌ ديگرش‌ نگه‌ دارد.

 

 

۲) دست‌ سمت‌ آسيب‌ديده‌ را با استفاده‌ از يك‌ آويز بالا نگهدارنده‌ نگه‌ داريد.

 

۳) يك‌ بالشتك‌ نرم‌ (مثلاً يك‌ حوله‌ كوچك‌ يا لباس‌ تا شده‌) را به‌ آرامي‌ بين‌ دست‌ و تنه‌ مصدوم‌ قرار دهيد تا وي‌ احساس‌ راحتي‌ بيشتري‌ داشته‌ باشد.

 

۴) با استفاده‌ از يك‌ باند تا شده‌ پهن‌ كه‌ به‌ دور قفسه‌ سينه‌ و از روي‌ آويز عبور داده‌ و گره‌ زده‌ايد، دست‌ مصدوم‌ را به‌ قفسه‌ سينه‌ محكم‌ كنيد.

 

 

۵) شرايط‌ انتقال‌ مصدوم‌ به‌ بيمارستان‌ را در يك‌ وضعيت‌ نشسته‌ مهيا كنيد.

 

 

 

 

آسيب‌ شانه

 

سقوط‌ بر روي‌ شانه‌ يا بازوي‌ كاملاً باز شده‌ و يا يك‌ نيروي‌ پيچاننده‌ مي‌توانند سر استخوان‌ بازو (هومروس‌) را از حفره‌ مفصلي‌ خارج‌ كنند. همزمان‌ امكان‌ دارد كه‌ رباط‌هاي‌ اطراف‌ مفصل‌ شانه‌ نيز پاره‌ شوند. اين‌ آسيب‌ دردناك‌ را دررفتگي‌ مفصل‌ شانه‌ مي‌نامند. بعضي‌ از افراد دچار دررفتگي‌هاي‌ مكرر مي‌شوند و احتمالاً نياز به‌ يك‌ عمل‌ تقويت‌كننده‌ بر روي‌ شانه‌ مبتلا دارند. سقوط‌ بر روي‌ نوك‌ شانه‌ مي‌تواند به‌ رباط‌هايي‌ كه‌ استخوان‌ ترقوه‌ را در محل‌ شانه‌ مستحكم‌ مي‌كنند، صدمه‌ بزند. ساير آسيب‌هاي‌ شانه‌ عبارتند از: صدمه‌ به‌ كپسول‌ مفصلي‌ و صدمه‌ به‌ تاندون‌هاي‌ اطراف‌ شانه‌؛ اين‌ آسيب‌ها در افراد مسن‌، شايع‌تر هستند. براي‌ درمان‌ آسيب‌هاي‌ شانه‌، از اقداماتي‌ كه عنوان‌ شد (بي‌حركت‌ كردن‌ قسمت‌ آسيب‌ديده‌، قرار دادن‌ يخ‌، فشار دادن‌ و بالا بردن‌ محل‌)، پيروي‌ كنيد.

 

تشخيص‌

ممكن‌ است‌ موارد زير وجود داشته‌ باشند:

درد شديدي‌ كه‌ با حركت‌ تشديد مي‌شود؛ درد ممكن‌ است‌ ميل‌ به‌ حركت‌ را از مصدوم‌ سلب‌ كند.

مصدوم‌ تلاش‌ مي‌كند كه‌ با نگه‌ داشتن‌ دست‌ خود و خم‌ كردن‌ سر به‌ سمت‌ آسيب‌ديده‌، درد را تسكين‌ دهد.

زاويه‌ نگاه‌ مصدوم‌ به‌ سمت‌ شانه‌ و حالت‌ نگاه‌ بدون‌ احساس‌ است‌.

 

 

اهداف‌

نگه‌ داشتن‌ و بي‌حركت‌ كردن‌ اندام‌ آسيب‌ديده‌

فراهم‌ كردن‌ شرايط‌ انتقال‌ به‌ بيمارستان‌

 

۱) به‌ مصدوم‌ كمك‌ كنيد كه‌ بنشيند. دست‌ سمت‌ آسيب‌ديده‌ را به‌ آرامي‌ روي‌ تنه‌ مصدوم‌ و در وضعيتي‌ قرار دهيد كه‌ او كاملاً احساس‌ راحتي‌ كند.

 

۲) يك‌ باند مثلثي‌ را بين‌ دست‌ و قفسه‌ سينه‌ مصدوم‌ قرار دهيد تا امكان‌ ساخت‌ آويز اندام‌ بالايي‌ فراهم‌ شود.

 

۳) يك‌ بالشتك‌ نرم‌ (مثلاً يك‌ حوله‌ يا لباس‌ تا شده‌) را بين‌ دست‌ و قفسه‌ سينه‌ مصدوم‌ و در داخل‌ باند قرار دهيد.

 

 

احتياط‌!

سعي‌ نكنيد استخوان‌ در رفته‌ را به‌ داخل‌ حفره‌ مفصلي‌ جا بيندازيد.

مصدوم‌ را از خوردن‌، آشاميدن‌ يا سيگار كشيدن‌ منع‌ كنيد چون‌ ممكن‌ است‌ در بيمارستان‌ نياز به‌ بي‌هوشي‌ عمومي‌ داشته‌ باشد.

 

۴) پس‌ از پايان‌ ساخت‌ آويز اندام‌ بالايي‌، دست‌ و بالشتك‌ بايد به‌ خوبي‌ نگه‌ داشته‌ شوند.

 

 

۵) با بستن‌ يك‌ باند تا شده‌ پهن‌ به‌ دور قفسه‌ سينه‌ و روي‌ آويز، اندام‌ بالايي‌ را به‌ قفسه‌ سينه‌ محكم‌ كنيد.

 

۶) شرايط‌ انتقال‌ مصدوم‌ به‌ بيمارستان‌ را در يك‌ وضعيت‌ نشسته‌