بررسي ميزان و نوع اشتباهات دارويي پرسنل پرستاري شاغل در مراكز آموزشي درماني شهر سنندج

سوسن پنجويني

چكيده

مقدمه: يكي از پايه‌هاي اساسي در عملكرد پرستاري، دادن دارو به بيمار است كه مستلزم مهارت، تكنيك، توجه و رسيدگي به مددجو مي‌باشد. از طرفي هم اشتباهات دارويي مي‌توانند اشكالات جدي در كار پرستاران ايجاد و بيماران را در معرض خطرات قابل پيشگيري قرار دهند. اين مطالعه با هدف تعيين ميزان و نوع اشتباهات دارويي در روش‌هاي تزريق وريدي، عضلاني و خوراكي در پرسنل پرستاري شهر سنندج انجام شد.

مواد و روش كار: اين مطالعه از نوع توصيفي تحليلي مقطعي بوده و جامعه آماري شامل كليه پرسنل پرستاري بخش‌هاي مختلف مراكز درماني شهر سنندج بود. نمونة مورد پژوهش 104 نفر بودند كه به صورت سرشماري انتخاب شدند. ابزار گردآوري داده‌ها پرسشنامه‌اي بود كه توسط پرسشگران در ساعات دادن دارو، تكميل شده و روز بعد توسط پژوهش گر، موارد اشتباه از آن استخراج شد. در نهايت داده‌ها در نرم افزار SPSS win تجزيه و تحليل گرديد.

 يافته‌ها: يافته‌ها نشان داد كه اكثريت واحدها زن، بهيار، در گروه سني 39-30 سال، سابقه كار بيش از 10 سال، اكثريت آنان شب كار و در بيشتر شيفت‌ها بيش از 20 بيمار و حداقل يك بيمار بدحال داشتند. در اكثر ساعات دارو دادن، بيش از 30 قلم دارو به بيماران داده مي‌‌شد. يافته‌ها هم چنين نشان داد كه اكثر اشتباهات دارويي در روش‌هاي وريدي، عضلاني و خوراكي به صورت حذف دارو و سپس دوزاژ اشتباه دارو بوده است. آزمون آماري مجذور كاي (2) ارتباط معناداري را بين اشتباه در تجويز دارو به روش وريدي با جنس، اشتباه تجويز دارو در روش وريدي و خوراكي با سمت (به تفكيك)، روش تجويز خوراكي با تعداد بيمار، روش تجويز وريدي و خوراكي دارو با داشتن بيمار بدحال (به تفكيك) نشان داد.

 بحث و نتيجه‌گيري: بر اساس يافته‌هاي اين مطالعه كل اشتباهات دارويي 7/16% و اكثر اشتباهات مربوط به حذف دارو و دوزاژ نابجا بوده است. افزايش تعداد بيمار و وجود بيمار بدحال نيز در افزايش تعداد اشتباهات نقش داشته كه اين مراتب، ضرورت توجه بيشتر مديران پرستاران را به برگزاري كلاس‌هاي آموزشي و آزمون‌هاي سالانه دارويي براي پرستاران و نيز تناسب بين تعداد بيمار و تعداد پرسنل مطرح مي‌سازد.

 واژه‌هاي كليدي: اشتباهات دارويي، پرستاري، مراقبت، مديريت